Ελλάδα

Πολιτική

Οικονομία

Επιχειρήσεις

Εκκλησία

Υγεία

Αυτοκίνητο

Το άρθρο της ημέρας

Άρθρογραφία

Συνεντεύξεις

Social Life με την Τίνα

Έλληνες συνταξιούχοι με ανήλικα τέκνα

Αν είχατε ανήλικο τέκνο το 2012, έχετε ακόμη πιθανότητες για πρόωρη έξοδο. Δηλαδή, για συνταξιοδότηση πριν τα 62 με λιγότερα από 40 έτη ασφάλισης. Ή, εν πάση περιπτώσει, το πολύ έως τα 62 με λιγότερα από 40 έτη. Και, κυρίως, με πλήρεις αποδοχές. Χωρίς πέναλτι πρόωρης εξόδου και περικοπές, δηλαδή… Το μέτρο, σε εφαρμογή παλαιότερων διατάξεων που παρέμειναν για μεταβατικό διάστημα από το 2015 (εφαρμογή του Γ’ Μνημονίου) έως το 2021 (πλήρης εφαρμογή των νέων ηλικιακών ορίων από το 2022), αφορά σε θεμελιωμένα συνταξιοδοτικά δικαιώματα τόσο στις μητέρες στον ιδιωτικό και δημόσιο τομέα καθώς και στις ΔΕΚΟ όσο και στους πατεράδες αυστηρά στο Δημόσιο… Κατά κανόνα οι εν λόγω γονείς οι οποίοι δύνανται να βγουν τώρα σε σύνταξη χωρίς να έχουν συμπληρώσει το συμβατικό όριο ηλικίας (62) και τα απαιτούμενα χρόνια ασφάλισης (40), έχουν –πλέον– ενήλικα τέκνα (σ.σ.: αφού έπρεπε το 2012 να ήταν 50 ετών ή σήμερα 58 προκειμένου να συνταξιοδοτηθούν). Κατά συνέπεια, τα παιδιά τους, έστω και για τεκνοποίηση μετά το 40ό έτος της ηλικίας, περνούν πλέον την… εφηβεία. Αντιστοίχως, για τις νέες μητέρες δεν ισχύει, πλέον, καμία πρόβλεψη.

Έστω και εάν αυτές πλήττονται ταυτόχρονα –δυσανάλογα από τους άνδρες– και από:

α) υψηλή ανεργία κατά την (ανα)παραγωγική ηλικία,

β) δεν υπάρχει καμία οικογενειακή πρόνοια (ούτε δυνατότητα απορρόφησης των τέκνων από τους παιδικούς σταθμούς) προκειμένου να εργαστούν, και

γ) δεν υφίσταται καμία πολιτική για το δημογραφικό και τη γήρανση του πληθυσμού όταν όλοι παραδέχονται ότι ο πληθυσμός της χώρας θα μειωθεί κατά τις επόμενες δεκαετίες και σε μια τέτοια περίπτωση δεν μπορεί να στηριχθεί ούτε το έθνος ούτε η Οικονομία και το ασφαλιστικό σύστημα. Βεβαίως, οι προσδοκώμενες –κατά την ημέρα κατάθεσης της αίτησης συνταξιοδότησης– αποδοχές είναι πλέον εξαιρετικά μειωμένες, καθώς θα εφαρμοστεί ο Νόμος Κατρούγκαλου (Ν. 4387/16), που προβλέπει εξαιρετικά χαμηλά ποσοστά αναπλήρωσης. Σε κάθε περίπτωση, όμως, είναι καλύτερα μια μικρή σύνταξη παρά η… ανεργία, ενώ σε πολλές περιπτώσεις (όταν πρόκειται για χαμηλόμισθους) οι συντάξιμες αποδοχές δεν υπολείπονται σημαντικά των μισθολογικών αμοιβών.

Με αυτά τα δεδομένα, δικαίωμα πρόωρης συνταξιοδότησης έχουν οι ασφαλισμένες/οι των ακόλουθων κατηγοριών:

α) Οι γυναίκες δημόσιοι υπάλληλοι, οι ευνοημένες των ΔΕΚΟ και Τραπεζών (Ειδικά Ταμεία). Ακόμη και στην ηλικία των 52 ετών μπορούν να βγουν στη σύνταξη όσες ασφαλισμένες «έπιασαν» 25ετία μέχρι το τέλος του 2010 και συμπλήρωσαν το όριο ηλικίας των 50 ετών μέχρι τις 18 Αυγούστου 2015.

β) Αντιστοίχως, μπορούν να συνταξιοδοτηθούν οι γονείς δημόσιοι υπάλληλοι που είχαν 25ετία (με πλασματικά) το 2011, και στις 18/8/2015, και έχουνσυμπληρώσει το 52ο έτος.

γ) Σύνταξη μπορούν να πάρουν όσες (και όσοι στην περίπτωση του Δημοσίου) είχαν συμπληρώσει 25ετία με ανήλικο το 2012 και το 55ο έτος τον Αύγουστο του 2015. Είχαν γεννηθεί δηλαδή προ της 18ης Αυγούστου 1960. Σημείωση: το τέκνο θεωρείται ανήλικο μέχρι τη συμπλήρωση των 18 ετών (ημερομηνία γέννησης) για τα Ταμεία των ΔΕΚΟ και των τραπεζών. Ευνοϊκότερο είναι το καθεστώς στο Δημόσιο, καθώς το τέκνο θεωρείται ανήλικο μέχρι την 31η Δεκεμβρίου της χρονιάς που συμπληρώνει το 18ο έτος. Επίσης, η 25ετία μπορεί να συμπληρωθεί τόσο με τον πραγματικό χρόνο ασφάλισης δημόσιου και ιδιωτικού τομέα όσο και με τους πλασματικούς χρόνους των Ν. 3865/2010 και 3996/2011. Ουσιαστικά, για όσες συμπληρώνουν 25ετία μετά το 2010 και έχουν αυξημένα όρια εξόδου (πέραν του 50ού έτους). Για το Δημόσιο αναγνωρίζονται ο χρόνος των σπουδών και ο χρόνος των τέκνων. Για τα Ταμεία των ΔΕΚΟ και των τραπεζών αναγνωρίζονται μόνο οι σπουδές και τα κενά ασφάλισης. Δεν μπορούν να εξαγοραστούν σε αυτή την περίπτωση (για θεμελίωση) τα πλασματικά έτη των παιδιών. Τα όρια ηλικίας διαμορφώνονται στο 50ό εφόσον οι ασφαλισμένες είχαν συμπληρώσει 25ετία στην ασφάλιση ή συμπλήρωσαν με εξαγορά του πλασματικού χρόνου των παιδιών μέχρι το τέλος του 2010. Για τις μητέρες που θεμελίωσαν δικαίωμα το 2011, το όριο ηλικίας είναι το 52ο, ενώ για όσες θεμελιώνουν δικαίωμα το 2012, είναι το 55ο.

δ) Εναλλακτικά, οι μητέρες ασφαλισμένες στα Ειδικά Ταμεία μπορούν να κάνουν χρήση και των διατάξεων του ιδιωτικού τομέα (ΙΚΑ), δηλαδή συνταξιοδότηση με 5.500 ένσημα και έξοδο με μειωμένη σύνταξη (στο 50ό για θεμελίωση το 2010, στο 52ο το 2011, και το 55ο το 2012). Είναι σαφές ότι αυτό το «παράθυρο» αφορά όσες είχαν λίγα χρόνια εργασίας – ασφάλισης σε ΔΕΚΟ – τράπεζες, αλλά οι αποδοχές είναι πολύ μικρές.

ε) Με πέναλτι: όσες δεν είχαν την προαναφερόμενη ηλικία (50 για θεμελίωση το 2010, 52 για το 2012 και 55 για το 2012) τον Αύγουστο του 2015, ναι μεν δεν χάνουν εντελώς το δικαίωμα για πρόωρη έξοδο (πριν το συμβατικό όριο ηλικίας), αλλά προβλέπεται πέναλτι στην ηλικία. Κατ’ αρχάς, όλα τα όρια ηλικίας πήγαν στο 55ο στις 18/8/2015. Για όσες είχαν θεμελιώσει το 50ό και 52ο, το όριο των 55 ετών ίσχυσε για ολόκληρο το 2015 (από 19/8 έως 31/12/2015), και πλέον (2018) ισχύει το 60ό και 2 μήνες. Και όσες δεν είχαν κατοχυρώσει το 53ο το 2012, ίσχυσε το 56ο και 6 μήνες τον Αύγουστο του 2015, και φέτος ισχύει το 61ο έτος για έξοδο. Ουσιαστικά, το εν λόγω πλεονέκτημα υπέρ της μητρότητας καταργήθηκε, αφού για να βγει μια μητέρα φέτος με ανήλικο θα πρέπει να είναι πάνω από 58 ετών και να είχε 25ετία και ανήλικο την περίοδο 2010-12. Κοντολογίς, τα νέα ηλικιακά όρια είναι απλώς μια κοροϊδία για τις ασφαλισμένες μητέρες…

στ) Στην τρίτη κατηγορία ασφαλισμένων μητέρων με ανήλικο στον ιδιωτικό τομέα, η επιλογή είναι δύσκολη. Πρόκειται για εργαζόμενες του ιδιωτικού τομέα ο οποίος πλήττεται από ανεργία. Και εδώ ίσχυαν δύο ταχύτητες για «έξοδο»: με πλήρη στο 55ο για θεμελίωση το 2010, στο 57ο (για θεμελίωση το 2011)μ και στο 60ό (2012). Και για μειωμένη στο 50ό, 52ο και 55ομ αντιστοίχως. Δηλαδή, υπήρχαν πιο ευνοϊκές προϋποθέσεις με λιγότερα ένσημα προκειμένου να χορηγηθεί η σύνταξη (18,4 έτη ασφάλισης έναντι 25 σε ΔΕΚΟ, τράπεζες και Δημόσιο), αλλά για πλήρεις αποδοχές απαιτούνταν μεγαλύτερη ηλικία κατά πέντε έτη. Έτσι, σε αυτή την κατηγορία υπάρχουν μητέρες που ναι μεν έχουν θεμελιώσει τη μειωμένη σύνταξη (σ.σ.: ήταν δηλαδή 50 ετών στις 18/8/2015 με ανήλικο και 5.500 ένσημα το 2010, ή 52 για κατοχύρωση το 2011 ή 55 για το 2012), αλλά η σύνταξη που θα πάρουν θα είναι «κουτσουρεμένη»: μείον 6% για κάθε χρόνο πριν το συμβατικό όριο ηλικίας (με ανώτατο όριο την 5ετία), άρα έως 30% «κούρεμα» από αυτή την αιτία στην εθνική σύνταξη, συν ένα 10% κάτω λόγω πρόωρης φυγής (σ.σ.: επανέρχεται αυτό το ποσοστό μετά τη συμπλήρωση του συμβατικού ορίου ηλικίας, δηλαδή στο 67ο έτος). Σημείωση: η ανηλικότητα του τέκνου στον ιδιωτικό τομέα υφίσταται μέχρι την ημερομηνία συμπλήρωσης του 18ου έτους της ηλικίας του. Επίσης, δεν επιτρέπεται η εξαγορά του πλασματικού χρόνου των τέκνων για τη συμπλήρωση του απαραίτητου χρόνου ασφάλισης των 5.500 ημερών.

ζ) Και η εξίσωση των προϋποθέσεων συνταξιοδότησης: για τις ασφαλισμένες-μητέρες (Δημοσίου και ΔΕΚΟ – τραπεζών) που συμπλήρωσαν 25ετία από την 1η Ιανουαρίου 2013 και έπειτα, και τις ασφαλισμένες μητέρες ανηλίκου που συμπλήρωσαν ή συμπληρώνουν 5.500 ημέρες ασφάλισης μετά την 1/1/2013, το όριο ηλικίας είναι τα 62 για μειωμένη σύνταξη και τα 67 για πλήρη ή τα 62 με 40 έτη ασφάλισης για πλήρη σύνταξη.

Η βιογραφία του Κ. Μήτση

Social life με την Τίνα