Ελλάδα

Πολιτική

Οικονομία

Επιχειρήσεις

Εκκλησία

Υγεία

Αυτοκίνητο

Το άρθρο της ημέρας

Άρθρογραφία

Συνεντεύξεις

Social Life με την Τίνα

Γκρίζες άγκυρες στο Αιγαίο – του Φώτη Καρύδα

Η Τουρκία προκαλεί για μία ακόμη φορά και επιδιώκει να δημιουργήσει ένα σκηνικό κλιμακούμενης έντασης στην περιοχή της ΝΑ Μεσογείου, όπως, άλλωστε, συνηθίζει το τελευταίο χρονικό διάστημα. Μια από τις τελευταίες της προκλητικές κινήσεις είναι το γεωτρύπανο «Πορθητής», το οποίο από τις 29 Οκτωβρίου, ανήμερα της 95ης επετείου από την ίδρυση της τουρκικής «Δημοκρατίας», απέπλευσε για την πρώτη του γεώτρηση. Επίσης, μην ξεχνάμε πως το ερευνητικό σκάφος «Barbaros» κινούμενο μεταξύ κυπριακής ΑΟΖ και ελληνικής υφαλοκρηπίδας προκαλεί καθημερινά. Παράλληλα, ο Τούρκος υπουργός Άμυνας Χουλουσί Ακάρ παρουσίασε χάρτες της περιοχής με διευρυμένες επεκτατικές διεκδικήσεις μέχρι την Κρήτη, ενώ την ίδια ώρα η Άγκυρα με έναν καταιγισμό NAVTEX -που εκδίδει σε καθημερινή βάση- δεσμεύει περιοχές και αποκλείει το Καστελόριζο, κομβικό σημείο καθορισμού των θαλάσσιων ζωνών. Μην ξεχνάμε, άλλωστε, ότι η Τουρκία πολύ συχνά εφαρμόζει τη μέθοδο δέσμευσης περιοχών στο Αιγαίο ή στη ΝΑ Μεσόγειο με NOTAΜ (ειδοποίηση προς αεροναυτιλλομένους), NAVTEX (αγγελία προς ναυτιλλόμενους) ή SUBNOTES (οδηγίες για την κίνηση υποβρυχίων). Τις περιοχές αυτές που δεσμεύει, άλλες φορές τις χρησιμοποιεί και άλλες όχι. Η τακτική αυτή εντάσσεται μέσα στη στρατηγική που ακολουθεί γενικότερα η γείτονα χώρα και αποτελεί έναν πολύ ευκρινή τρόπο για την παρουσίαση της τουρκικής ατζέντας. Με τις δεσμεύσεις περιοχών αμφισβητεί την κυριαρχία της Ελλάδας πάνω σε σημεία του Αιγαίου και της ΝΑ Μεσογείου, καθώς οι περιοχές που δεσμεύονται ταυτίζονται, σε κάποια σημεία, με χώρο άμεσης ελληνικής κυριαρχίας. Ηαιγιαλίτιδα ζώνη της Ελλάδας από το 1936 έχει καθοριστεί στα 6 ναυτικά μίλια, και βάσει του Δικαίου της Θάλασσας η Ελλάδα δικαιούται να επεκτείνει την αιγιαλίτιδα ζώνη της μέχρι τα 12 ναυτικά μίλια. Η Τουρκία μπροστά σε ένα τέτοιο ενδεχόμενο, επέκτασης δηλαδή της αιγιαλίτιδας ζώνης, το 1995 διεκήρυξε το «casus belli», ότι δηλαδή αυτή η κίνηση αποτελεί αιτία πολέμου. Η Τουρκία, ωστόσο, από το 1964 έχει επεκτείνει την αιγιαλίτιδα ζώνη της στον Εύξεινο Πόντο στα 12 ναυτικά μίλια! Παράλληλα, με τις συγκεκριμένες ειδοποιήσεις προς αεροναυτιλλομένους επαναφέρει την πάγια απαίτησή της για αποστρατιωτικοποίηση των νησιών του Αιγαίου. Αξίζει ωστόσο να επισημανθεί ότι πέραν των υφισταμένων νομικών επιχειρημάτων, η Ελλάδα διατηρεί το φυσικό δικαίωμα της νόμιμης άμυνας σε περίπτωση απειλής στρεφομένης κατά των νησιών της ή οποιουδήποτε άλλου μέρους της επικράτειάς της, όπως προβλέπεται από το χάρτη των Ηνωμένων Εθνών. Για το δικαίωμα αυτό συνηγορούν η αναθεωρητική στρατηγική της Τουρκίας, που εκδηλώνεται καθημερινά με τις συνεχείς παραβιάσεις – παραβάσεις του Ελληνικού Εναερίου Χώρου, με τις απροκάλυπτες τουρκικές απειλές περί «casus belli» σε περίπτωση επέκτασης των χωρικών μας υδάτων στα 12 ναυτικά μίλια, με το τεράστιο εξοπλιστικό πρόγραμμα που βρίσκεται σε εξέλιξη από τις τουρκικές Ένοπλες Δυνάμεις, αλλά και με την άνευ προηγουμένου συγκέντρωση στρατιωτικών μέσων και δυνάμεων σε περιοχές και σημεία της ακτής της Μικράς Ασίας, οι οποίες στρέφονται εναντίον των ελληνικών νησιών. ΗΤουρκία μέσω των NOTAM αμφισβητεί ευθέως τη δυνατότητα της χώρας μας να ελέγχει την εναέρια κυκλοφορία πάνω από το Αιγαίο και να ασκεί τις λοιπές, παρεμφερείς αρμοδιότητες. Πρακτικά, δηλαδή, αμφισβητεί ότι ο ελληνικός εναέριος χώρος φθάνει έως τα 10 ναυτικά μίλια και αναγνωρίζει μόνο τα 6, παρόλο που η κυριαρχία της Ελλάδας στον αέρα μέχρι 10 ναυτικά μίλια είχε καθοριστεί με διάταγμα από το 1931. Στη συνέχεια, με τη σύμβαση στο Σικάγο περί διεθνούς πολιτικής αεροπορίας είχαν καθοριστεί και τα όρια του FIR Αθηνών. Από τότε, η Τουρκία μέχρι το 1974 δεν είχε φέρει καμιά αντίρρηση. Τον Αύγουστο, όμως, του 1974 η Άγκυρα εξέδωσε ΝΟΤΑΜ με την οποία προσπαθούσε να επεκτείνει τα όρια της δικαιοδοσίας της μέχρι το μισό Αιγαίο εντός του FIR Αθηνών. Η Ελλάδα τότε κήρυξε το Αιγαίο ως επικίνδυνη περιοχή και η Τουρκία την απέσυρε, καθώς τα κρατικά Α/Φ αναγκάζονταν να κάνουν μεγάλες κινήσεις και το γεγονός αυτό αποτελούσε πλήγμα για τον τουρισμό της. Ωστόσο, ισχυρίζεται ότι η σύμβαση του Σικάγου αφορά μόνο κρατικά Α/Φ και με το επιχείρημα αυτό δεν υποβάλλει σχέδια πτήσης για τις εισόδους των μαχητικών Α/Φ εντός του FIR κάνοντας καθημερινά δεκάδες παραβάσεις των κανόνων εναέριας κυκλοφορίας, αλλά και παραβιάσεις με την είσοδο οπλισμένων Α/Φ στον εθνικό εναέριο χώρο μας. Τέλος, λόγω της μακρόπνοης εφαρμοζόμενης στρατηγικής της Άγκυρας και της συνεχιζόμενης προκλητικότητας στο χώρο του Αιγαίου και της ΝΑ Μεσογείου είναι απαραίτητο, να μελετηθούν όλα τα ενδεχόμενα σενάρια για την καλύτερη αντιμετώπιση μιας ενδεχόμενης κρίσης. Παράλληλα, πρέπει να καθοριστούν σαφώς τα εθνικά ζωτικά συμφέροντα, καθώς και η ιεράρχηση των ελληνικών στόχων και επιδιώξεων σε θέματα εθνικής ασφαλείας μετά από διακομματική εθνική συνεννόηση.

Ο Φώτης Καρύδας είναι δημοσιογράφος

Η βιογραφία του Κ. Μήτση