Σε δόσεις και σε όλους θα καταβληθούν τα αναδρομικά έντεκα μηνών, με βάση το σχέδιο που προκρίνει η κυβέρνηση

H απόφαση του ΣτΕ αφορά στο κρίσιμο διάστημα από τον Ιούνιο του 2015 (οπότε και βγήκε η προηγούμενη δικαστική απόφαση) έως το Μάιο του 2016 που τέθηκε σε εφαρμογή ο Νόμος Κατρούγκαλου. Η συγκεκριμένη απόφαση καλύπτει όσους έχουν κάνει αγωγές, ωστόσο η κυβέρνηση, για λόγους ισονομίας και για να αποφύγει ένα νέο μπαράζ προσφυγών, ετοιμάζεται να επεκτείνει τη ρύθμιση στο σύνολο των συνταξιούχων. Άλλωστε, ο υπουργός Εργασίας και Κοινωνικών Υποθέσεων Γιάννης Βρούτσης έχει επανειλημμένα τονίσει πως δεν χρειάζεται να στρέφονται οι συνταξιούχοι σε δικηγόρους. 

Η επιστροφή των χρημάτων -όπως έχει ήδη γράψει η «Βραδυνή της Κυριακής»- δε θα γίνει εφάπαξ αλλά σε δόσεις, καθώς θα συνυπολογιστούν τα δεδομένα της Οικονομίας μετά και τον κορωνοϊό. Το βασικό σενάριο προβλέπει πως τα χρήματα θα καταβληθούν σε βάθος εξαετίας, ωστόσο στο τραπέζι είναι και εναλλακτικές προτάσεις (π.χ. πενταετία). 

Σύμφωνα με πληροφορίες, εξετάζεται το ενδεχόμενο να εφαρμοστεί ένα «μεικτό» σύστημα δόσεων. Δηλαδή, όσοι δικαιούνται μόνο τα Δώρα να πάρουν ταχύτερα τα ποσά που τους αναλογούν, ενώ μία πιο μακροχρόνια φόρμουλα θα υιοθετηθεί για όσους διεκδικούν αναδρομικά από τις περικοπές σε κύριες και επικουρικές συντάξεις. Επίσης, έχουν συζητηθεί εναλλακτικά σενάρια για τον τρόπο καταβολής των χρημάτων, δηλαδή αν οι δόσεις θα είναι μηνιαίες ή θα επιλεγεί ένα άλλο μοντέλο (π.χ. εξάμηνες δόσεις). Όσον αφορά στο χρόνο έναρξης της ρύθμισης, πιθανότατα θα τρέξει το 2021 ή, εναλλακτικά, στο τέλος του 2020.

Τα «SOS» που πρέπει να γνωρίζουν οι συνταξιούχοι

Τα κρίσιμα σημεία που πρέπει να γνωρίζουν οι συνταξιούχοι είναι τα εξής:

– Οι περίπου 250.000 συνταξιούχοι που είχαν κάνει αγωγή έχουν δικαιωθεί, και τώρα αναμένουν την απόφαση του κράτους για τον τρόπο επιστροφής των χρημάτων.

– Οι περίπου 2.250.000 συνταξιούχοι που δεν έχουν κάνει αγωγή αναμένουν πολιτική απόφαση της κυβέρνησης για να εισπράξουν τα αναδρομικά.

– Η λύση πρέπει να δοθεί μέσα στη χρονιά (κάτι που, άλλωστε, θα πράξει η κυβέρνηση), για να αποφευχθεί κίνδυνος παραγραφών στο τέλος του έτους λόγω συμπλήρωσης πενταετίας. Οι εκατοντάδες χιλιάδες συνταξιούχοι που υπέβαλαν το 2018, αιτήσεις διακοπής της πενταετούς παραγραφής των αξιώσεών τους στον ΕΦΚΑ, έχουν «παρατείνει» το χρόνο μη παραγραφής.

– Το συνολικό κόστος ανέρχεται στα 3,9 δισ. ευρώ. Από τα χρήματα αυτά, το 1,9 δισ. αφορά περικοπές σε κύριες και επικουρικές συντάξεις και τα 2 δισ. την επιστροφή των Δώρων.

– Στην πιλοτική δίκη που έγινε στο ΣτΕ, δόθηκε απάντηση σε μία σειρά θεμάτων που σχετίζονται με τα αναδρομικά. Ειδικότερα, κρίθηκαν τέσσερις περικοπές των μνημονιακών χρόνων:

– Η μείωση κατά 12% στο τμήμα της κύριας σύνταξης που υπερβαίνει τα 1.300 ευρώ (Ν. 4051/2012).

– Η κλιμακωτή μείωση 5%-20% για συντάξεις ή άθροισμα συντάξεων (κύριες και επικουρικές) από 1.000 ευρώ και άνω (Ν. 4093/2012).

– Η μείωση στις επικουρικές κλιμακωτά 10%-20% από το πρώτο ευρώ (Ν. 4051/2012).

– Η πλήρης περικοπή των Δώρων για κύριες και επικουρικές συντάξεις (Ν. 4093/2012).

Η τελική απόφαση αφορά στο κρίσιμο εντεκάμηνο από τον Ιούνιο του 2015 έως το Μάιο του 2016, ενώ δεν βγήκε «λευκός καπνός» για τα αναδρομικά πριν και μετά από αυτό το διάστημα. Για το κρίσιμο αυτό διάστημα η απόφαση αφορά στις συντάξεις αλλά και τα Δώρα.

Τι θα εισπράξουν

Από 800 έως 8.000 ευρώ κυμαίνονται τα αναδρομικά που θα εισπράξουν οι συνταξιούχοι. Μεγάλοι κερδισμένοι είναι όσοι έχουν υψηλές συντάξεις, καθώς είχαν και τις μεγαλύτερες περικοπές στα μνημονιακά χρόνια. 

Στον αντίποδα, όσοι είχαν χαμηλές συντάξεις δικαιούνται να πάρουν πίσω μόνο τα Δώρα, δηλαδή θα εισπράξουν ένα ποσό της τάξης των 800 ευρώ. Επισημαίνεται πως οι αγρότες που έπαιρναν την κατώτατη σύνταξη θα πάρουν 660 ευρώ.

Με βάση τις εκτιμήσεις, όσοι έχουν από 800 έως 1.300 ευρώ σύνταξη θα έχουν κατά μέσο όρο αναδρομικά 1.500 ευρώ. Για συντάξεις από 1.300 έως 1.800 ευρώ ο μέσος όσος των αναδρομικών θα είναι 3.500 ευρώ. Για συντάξεις πάνω από 1.800 ευρώ οι συνταξιούχοι αναμένουν ποσά από 3.500 έως 8.000 ευρώ, ενώ σε κάποιες μεμονωμένες περιπτώσεις τα ποσά μπορεί να είναι οριακά υψηλότερα. 

Τα περισσότερα χρήματα θα εισπράξουν όσοι παίρνουν περισσότερες από μία συντάξεις, συνταξιούχοι από τα λεγόμενα Ειδικά Ταμεία (δηλαδή ΔΕΚΟ και τράπεζες), και συνταξιούχοι γιατροί και δικηγόροι. 

Ένα από τα θέματα που μένει να διευκρινιστεί είναι η «τύχη» των αναδρομικών για τις επικουρικές, που υπολογίζονται σε περίπου 500 εκατομμύρια (720 εκατ. μαζί με τα Δώρα). Και αυτό, γιατί η πιλοτική δίκη στο ΣτΕ στηρίχθηκε σε ερωτήματα του ΕΦΚΑ για τη ρήτρα του Νόμου Κατρούγκαλου που αφορά στις κύριες συντάξεις. Πάντως, ειδικοί στην Κοινωνική Ασφάλιση επιμένουν πως τα αναδρομικά των επικουρικών πρέπει στο τέλος να συμπεριληφθούν στο λογαριασμό. Μάλιστα, όχι μόνο του ιδιωτικού τομέα, αλλά και των δημοσίων υπαλλήλων, καθώς χορηγούνταν από το Επικουρικό Ταμείο και όχι από το Γενικό Λογιστήριο του Κράτους.