Πρόβλημα ο σχεδιασμός της πόλης
Η ουσιαστική αντιμετώπιση του κυκλοφοριακού προϋποθέτει μια συνεκτική πολιτική βιώσιμης κινητικότητας, με συντεταγμένο σχεδιασμό, διαρκή συντονισμό και συνέπεια στην εφαρμογή
Η παρουσίαση του νέου επιχειρησιακού συστήματος «Traffic Commander» από την Ελληνική Αστυνομία, σε συνδυασμό με τη δημιουργία της ομάδας ΚΟΜΒΟΣ, αποτελεί μια σημαντική προσπάθεια εκσυγχρονισμού της διαχείρισης της κυκλοφορίας στην Αττική. Με αξιοποίηση δεδομένων σε πραγματικό χρόνο από κάμερες, drones και περιπολικά, το νέο κέντρο επιχειρήσεων φιλοδοξεί να εντοπίζει ταχύτερα τα έκτακτα περιστατικά που προκαλούν συμφόρηση και να συντονίζει αποτελεσματικότερα τις παρεμβάσεις της Τροχαίας. Πρόκειται για μια θετική εξέλιξη που μπορεί να βελτιώσει την καθημερινή διαχείριση της κυκλοφορίας. Όχι στο επίπεδο του 25%-30% όπως προέβλεψε αισιόδοξα η ίδια, αλλά πάντως σημαντικά.
Ταυτόχρονα, όμως, υπενθυμίζει ότι το κυκλοφοριακό πρόβλημα της Αθήνας δεν είναι πρωτίστως και κυρίως πρόβλημα διαχείρισης. Είναι πρόβλημα σχεδιασμού της πόλης. Η Αθήνα αντιμετωπίζει εδώ και δεκαετίες ένα από τα σοβαρότερα προβλήματα κυκλοφοριακής συμφόρησης στην Ευρώπη. Η συνεχής αύξηση των οχημάτων, η περιορισμένη χωρητικότητα του οδικού δικτύου, η άναρχη στάθμευση και οι αδυναμίες των δημόσιων συγκοινωνιών έχουν δημιουργήσει ένα σύστημα που λειτουργεί καθημερινά στα όρια της συμφόρησης, και υποβάθμισης της ποιότητας ζωής της καθημερινότητας.
Σε αυτό το περιβάλλον, η Τροχαία δεν σημαίνει ότι δεν μπορεί να διαδραματίσει ουσιαστικό ρόλο. Η ταχύτερη αντιμετώπιση ενός ατυχήματος, η απομάκρυνση ενός ακινητοποιημένου οχήματος και η καλύτερη διαχείριση των κρίσιμων κόμβων περιορίζουν τις καθυστερήσεις, ενώ η συστηματική εφαρμογή του Κώδικα Οδικής Κυκλοφορίας βελτιώνει την οδική ασφάλεια και τη λειτουργικότητα του δικτύου. Δεν αρκούν, όμως, αυτά, παρότι κρίσιμα και αναγκαία.
Καμία τεχνολογική πλατφόρμα και καμία επιχειρησιακή ομάδα δεν μπορούν να δημιουργήσουν νέο οδικό χώρο ή να μειώσουν την εξάρτηση από το Ι.Χ. Ούτε να διαχειριστούν αποτελεσματικότερα τη συμφόρηση ούτε να εξαλείψουν τις αιτίες που την προκαλούν. Η εμπειρία των ευρωπαϊκών πόλεων δείχνει ότι η ουσιαστική αντιμετώπιση του κυκλοφοριακού απαιτεί αξιόπιστες δημόσιες συγκοινωνίες, επέκταση του μετρό, ενίσχυση των λεωφορειακών γραμμών και των λεωφορειολωρίδων, αποτελεσματική πολιτική στάθμευσης, καλύτερη οργάνωση της φορτοεκφόρτωσης και ανασχεδιασμό βασικών κόμβων και διασταυρώσεων. Παράλληλα, χρειάζονται ασφαλείς υποδομές για πεζούς και ποδηλάτες, ώστε να περιοριστεί σταδιακά η εξάρτηση από το αυτοκίνητο.
Εξίσου σημαντικός είναι ο θεσμικός συντονισμός. Αυτός σήμερα δεν υπάρχει σχεδόν. Το κυκλοφοριακό δεν αποτελεί αποκλειστική ευθύνη της Τροχαίας, αλλά απαιτεί διαρκή συνεργασία μεταξύ των υπουργείων Υποδομών και Μεταφορών, Περιβάλλοντος, Προστασίας του Πολίτη, της περιφέρειας και της τοπικής αυτοδιοίκησης, με κοινό σχεδιασμό και σταθερή αξιολόγηση των παρεμβάσεων. Το «Traffic Commander» και η ομάδα ΚΟΜΒΟΣ μπορούν να βελτιώσουν αισθητά την καθημερινή διαχείριση της κυκλοφορίας. Δεν πρέπει, όμως, να καλλιεργηθεί η εντύπωση ότι από μόνα τους μπορούν να λύσουν ένα πρόβλημα που δημιουργήθηκε επί δεκαετίες. Η τεχνολογία και η αστυνόμευση είναι αναγκαίες προϋποθέσεις, όχι η λύση. Η ουσιαστική αντιμετώπιση του κυκλοφοριακού προϋποθέτει μια συνεκτική πολιτική βιώσιμης κινητικότητας, με συντεταγμένο σχεδιασμό, διαρκή συντονισμό και συνέπεια στην εφαρμογή. Μόνο έτσι η Αθήνα μπορεί να αποκτήσει ένα αποτελεσματικότερο και ανθρώπινο σύστημα μετακινήσεων.
*Ο Σταύρος Κωνσταντινίδης είναι συγκοινωνιολόγος
Προσθέστε το vradini.gr στις προτιμώμενες πηγές σας στη Google και δείτε περισσότερα άρθρα μας στις αναζητήσεις σας. Κάντε κλικ εδώ.
