«Το Αιγαίο είναι πια δική μου θάλασσα»
Την τελευταία δεκαετία, το ελληνικό κοινό, από εκθέσεις σε μουσεία (Κυκλαδικής Τέχνης – Μπενάκη), αλλά και πληθώρα εκδόσεων φωτογραφικών λευκωμάτων, ανακαλύπτει τον λάτρη της χώρας μας, Αμερικανό Ρόμπερτ Μακ Κέημπ. Δικαίως η πολιτεία τον ετίμησε δίνοντάς του την ελληνική υπηκοότητα
Άρχισε να φωτογραφίζει όταν ο πατέρας ρτου, του έκανε δώρο μία μηχανή Kodak, σε ηλικία πέντε ετών. Επρόκειτο για μία ασυνήθιστη επιλογή, αλλά εξηγείται υπό την ιδιότητα του δωρητού.
Ο Τσαρλς Μακ Κέημπ ήταν ο εκδότης-διευθυντής της εικονογραφημένης εφημερίδος «New York Daily Mirror», ένας προπομπός των σημερινών ταμπλόϊντ. Ο μικρός Ρόμπερτ μπήκε «στα βαθιά» του επαγγέλματος ακολουθώντας τα «radio cars» της «Mirror» που ήταν συντονισμένα με την νέα συχνότητα της αστυνομίας.
Την ημέρα φωτογράφιζε τυφώνες και τύπωνε θέματα του αστυνομικού δελτίου με τον μεγάλο του αδελφό. Το βράδυ εμφάνιζε τα φιλμ στον σκοτεινό θάλαμο της οικίας τους. Το 1954, σε ηλικία 20 ετών, ταξίδεψε στην Ευρώπη, με πρώτο σταθμό την Γαλλία, εν συνεχεία την Ιταλία και, εν τέλει, στην Ελλάδα.
Η χώρα μας δεν ήταν στο πρόγραμμα, αλλά η φιλία του αδελφού του με έναν Έλληνα συμφοιτητή τούς έφερε στην Σαντορίνη. Η μία εβδομάδα διαμονής έγινε… ένα καλοκαίρι, και οι επισκέψεις δεν σταμάτησαν, με τις Κυκλάδες να μετατρέπονται στο βασικό αντικείμενο του φωτογραφικού του έργου. Το επόμενο έτος, με σπάνια αποφασιστικότητα, «προσελήφθη» ως μέλος του πληρώματος ενός εμπορικού πλοίου τύπου Liberty με το ποιητικό όνομα «Hellenic Star». Το ταξίδι από την Νέα Υόρκη έως τον Πειραιά διήρκεσε 26 ημέρες.
Το ταξίδι του Ρόμπερτ Μακ Κέημπ στην Ελλάδα διαρκεί ακόμη, αφού δημιούργησε οικογένεια στην Ελλάδα και απέκτησε δύο κατοικίες, στην Αθήνα και την Πάτμο. Η ποιότης των εικόνων του ανεγνωρίσθη από τους αρμοδίους του «National Geographic», οι οποίοι το 1957 τού ανέθεσαν φωτογραφική αποστολή στο Αιγαίο. Μία τυχαία γνωριμία, στα γραφεία της εφημερίδος που διηύθυνε ο πατέρας του, έμελλε να αλλάξει θεαματικά την ζωή του, μάλλον προς την κατεύθυνση που ο ίδιος είχε χαράξει. Η Κωνσταντίνα, ελληνικής καταγωγής, έμελλε να γίνει η σύζυγός του και η συνοδοιπόρος του στις επόμενες δεκαετίες. Φύσει περίεργος, ο Μακ Κέημπ δεν περιωρίσθη στις Κυκλάδες. Ακρόπολις, Μυκήνες, Δελφοί, Επίδαυρος, Κόρινθος, Μυστράς, Κνωσσός, Δήλος, Δωδώνη, Σούνιο, Μεθώνη, Μετέωρα, Κάμειρος υπήρξαν έτεροι σταθμοί της μακράς φωτογραφικής του δραστηριότητος.
Πρόπερσι, κυκλοφόρησε από τις Εκδόσεις Πατάκη το δίγλωσσο λεύκωμα «Aegean Memories» («Η μνήμη του Αιγαίου»), με 300 έγχρωμες και ασπρόμαυρες φωτογραφίες, τραβηγμένες τις δεκαετίες 1950 και 1960. Ενδιαφέρον έχει η λιτή, πλήρης περιεχομένου αποστροφή του κατά την τελετή ορκωμοσίας του ιδίου και της οικογενείας του στο προξενείο της Ελλάδος στην Βοστώνη, το 2020: «Τώρα η γλώσσα του Οδυσσέα είναι η γλώσσα μου. Και η όμορφη θάλασσα του Αιγαίου με τα υπέροχα νησιά της και τη μοναδική της ιστορία, είναι πια δική μου θάλασσα».
Πόσο Έλλην είναι ο σερ Νόλαν
Για όσους περνούν τον χρόνο τους αναζητώντας τα ψεγάδια του έργου των άλλων η ανάγνωσις του παρόντος σημειώματος είναι ακατάλληλη. Όσοι, αντιθέτως, ενστερνίζονται την φράση του Ευαγγελιστού Ιωάννη «ορώμεν το καλόν» είναι καλοδεχούμενοι.
Στον «Πανηγυρικό» του ο Ισοκράτης, ήδη από το 380 π.Χ., είχε αντιληφθεί ότι το όνομα «Έλληνας» δεν δήλωνε μόνον την καταγωγή, αλλά και τον τρόπο σκέψεως και την «ημετέρα παιδεία». Τι έκανε ο Βρετανός σκηνοθέτης, με αξιοσημείωτη καριέρα στις Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής; Ενεπνεύσθη από ένα ελληνικό έπος και το διέδωσε στην υφήλιο μέσω της μεταφοράς του στην μεγάλη οθόνη. Σύμφωνοι, οι ηθοποιοί μιλούσαν την lingua franca της εποχής μας, ήτοι την αγγλικήν, όπως και αλγεινή εντύπωση προεκάλεσε η μη επιλογή Ελλήνων ηθοποιών στο καστ, παρ’ ότι αρκετά γυρίσματα πραγματοποιήθηκαν στην ελληνική επικράτεια, όμως τα οφέλη του «Nolan effect», όπως επωνομάσθη, είναι αμέσως ορατά.
Πέραν της πνευματικής διαστάσεως, με την επαναφορά στην επικαιρότητα του κορυφαίου ποιήματος της Ιστορίας, η «Οδύσσεια» αναμένεται να εισφέρει, μέσω του «κινηματογραφικού τουρισμού», σημαντική αύξηση επισκεπτών, λόγω της ταινίας. Το είδαμε στην Αμοργό με το «Απέραντο Γαλάζιο», στην Κεφαλονιά με το «Μαντολίνο του Λοχαγού Κορέλι», στις Σποράδες με το «Mamma Mia», το ξαναβλέπουμε στην Μεθώνη και στον Κόλπο της Βοϊδοκοιλιάς στην Μεσσηνία. Ας μην αυταπατώμεθα. Όλες οι διαφημιστικές εκστρατείες του Ελληνικού Οργανισμού Τουρισμού (Ε.Ο.Τ.) και όλες οι έδρες Ελληνικής Φιλολογίας σε πανεπιστήμια της αλλοδαπής δεν δύναται να διαγκωνισθούν σε επιρροή την ταινία του σερ Κρίστιαν Νόλαν.
Οι Άγγλοι, συνειδητοποιώντας την αξία του, μετά την βράβευσή του με Όσκαρ για το «Οπενχάϊμερ», του έδωσαν τον τίτλο του Ιππότη. Από τη πλευρά του, ο Έλλην πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης επικοινώνησε μαζί του και τον ευχαρίστησε για την συμβολή της «Οδύσσειας» στην τόνωση του παγκοσμίου ενδιαφέροντος για τον αρχαιοελληνικό πολιτισμό. Πιθανολογείται ότι θα του απονεμηθεί τιμητική διάκρισις.
Προσθέστε το vradini.gr στις προτιμώμενες πηγές σας στη Google και δείτε περισσότερα άρθρα μας στις αναζητήσεις σας. Κάντε κλικ εδώ.
