Απόψεις

Πόσο πιθανό είναι να πάρει τα F-16 η Τουρκία

«Στο ερώτημα αν οι επόμενοι μήνες θα είναι ανέφελοι στο Αιγαίο, η απάντηση είναι πως κανείς εμπιστεύεται έναν Ερντογάν που δίνει τη μάχη της επιβίωσής του»

Πόσο πιθανό είναι να πάρει τα F-16 η Τουρκία
Αρθρογράφος: Ιορδάνης Χασαπόπουλος
Από Ιορδάνης Χασαπόπουλος

Κάτι φαίνεται πως αλλάζει στις ελληνοτουρκικές σχέσεις για το επόμενο τρίμηνο που θα διεξαχθούν εκλογές στην Ελλάδα και την Τουρκία. Οι μεγάλες δυνάμεις ΗΠΑ και Γερμανία έχουν αναλάβει ρόλο διαμεσολαβητή απέναντι στον Ερντογάν για να κρατηθούν χαμηλοί τόνοι στην περιοχή.

Ας ξεκινήσουμε με την παραδοχή που εκφράζεται από όλους τους αναλυτές, πως αυτό που ενδιαφέρει πρωτίστως τον Τούρκο πρόεδρο είναι να ξανακερδίσει τις εκλογές με όσο μεγαλύτερη άνεση μπορεί και να σχηματίσει κυβέρνηση με όσους λιγότερους ακραίους συμμάχους γίνεται, για να έχει την επόμενη μέρα λυμένα τα χέρια του και να μην είναι δέσμιος της αντιπολίτευσης. Στην προσπάθειά του αυτή διαπραγματεύεται με τους Αμερικανούς και τους Γερμανούς. Η Ουάσινγκτον ζητά από τον Τούρκο πρόεδρο, πρώτον, να σταματήσει την ένταση στο Αιγαίο και τις απειλές προς την Ελλάδα, χώρα-σύμμαχο στο ΝΑΤΟ. Δεύτερον, να μην ξεκινήσει επιχειρήσεις στις περιοχές των Κούρδων στη Συρία, και, τρίτον, να μην βάλει βέτο στην ένταξη της Σουηδίας και της Φινλανδίας στη νοτιοανατολική συμμαχία.

Οι Αμερικανοί έχουν δείξει ήδη την προτίμησή τους στον Ερντογάν για την επόμενη μέρα στην Τουρκία, γιατί, κυρίως, δεν υπάρχει διάδοχη κατάσταση, ικανή να στηρίξει τα συμφέροντά τους, μετά και την απαγόρευση στο δήμαρχο Κωνσταντινούπολης να κατεβεί στην εκλογές. Και επειδή δεν θέλουν να αφήσουν τον Τούρκο πρόεδρο στην αγκαλιά του Πούτιν, κατά καιρούς «παγώνουν» και «ξεπαγώνουν» τις συμφωνίες για τα F-16. Βέβαια, στην πρόσφατη επίσκεψη του Τσαβούσογλου στην Ουάσινγκτον, αυτό που αναδείχθηκε δεν ήταν οι τουρκικές απαιτήσεις, αλλά η μεγάλη σύγκρουση που υπάρχει μεταξύ της αμερικανικής κυβέρνησης και του Κογκρέσου. Με απλά λόγια, η κυβέρνηση Μπάιντεν υπόσχεται τα F-16 στον Ερντογάν, γιατί στην παρούσα φάση θέλει να τον στηρίξει εν όψει εκλογών. Όμως, μία τέτοια απόφαση σκοντάφτει στις αρχές που βάζει το Κογκρέσο, οι οποίες –όπως λένε οι βουλευτές του– πρέπει να διέπουν την αμερικανική εξωτερική πολιτική. Γι’ αυτό και γίνεται όλο και πιο ξεκάθαρο, πως όση δύναμη μπορεί να έχει η κυβέρνηση Μπάιντεν και τα λόμπι που θέλουν να πουλήσουν εξοπλισμούς στην Τουρκία, άλλη τόση δύναμη δείχνουν να διαθέτουν τα μέλη του Κογκρέσου και ο Μενέντες, που κάθε φορά καταφέρνουν να μπλοκάρουν την πώληση των F-16 στην Τουρκία.

Και αυτό το «κρυφτούλι» είναι σίγουρο πως θα συνεχιστεί και το επόμενο διάστημα, χωρίς κανείς να μπορεί να προβλέψει ποιος θα επικρατήσει στο τέλος. Και αυτός είναι και ο λόγος για τον οποίο κανείς δεν μπορεί να πει από τώρα με σιγουριά αν η Άγκυρα θα καταφέρει να πάρει, τελικά, τα αμερικανικά μαχητικά. Αντιμέτωπος με αυτά τα δύο μέτωπα βρίσκεται ο Τούρκος πρόεδρος, ο οποίος προσπαθεί να παζαρέψει και να κερδίσει ό,τι μπορεί.

Ο Αμερικανός υπουργός Εξωτερικών θα έρθει στη ΝΑ Μεσόγειο (Ελλάδα, Κύπρο, Ισραήλ, Αίγυπτο), τον επόμενο μήνα, ακριβώς για να κρατήσει τις ισορροπίες στην περιοχή και να επιβεβαιώσει την απόλυτη κυριαρχία της Ελλάδας στο Αιγαίο και της Αιγύπτου στη ΝΑ Μεσόγειο και την Αφρική. Στο ερώτημα αν οι επόμενοι μήνες θα είναι ανέφελοι στο Αιγαίο, την Κύπρο και τη Μεσόγειο η απάντηση είναι πως κανείς δεν μπορεί να έχει εμπιστοσύνη σε έναν Ερντογάν που δίνει τη μάχη της επιβίωσής του. Χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι αυτό που συνέβη πριν από λίγες ημέρες στην Άγκυρα, όταν η αντιπολίτευση έβαλε στην προεκλογική ατζέντα τα θέματα της Θράκης και ασθμαίνοντας ακολούθησε ο Τούρκος πρόεδρος.

Από τα αποτελέσματα των εκλογών θα εξαρτηθεί πώς θα κυβερνήσει την επόμενη μέρα αν επανεκλεγεί. Αν δηλαδή θα αναγκαστεί να ξανασυμμαχήσει με τους ακραίους (Μπαχτσελί κ.ά.), και μέχρι πού θα καταφέρει να φτάσει την πολιτική της έντασης με την Ελλάδα. Αυτό που είναι βέβαιο είναι ότι ο Τούρκος πρόεδρος χάνει σιγά σιγά τον άλλο ισχυρό σύμμαχό του, τον Βλαντιμίρ Πούτιν, ο οποίος αποδυναμώνεται συνεχώς στη διεθνή σκακιέρα και δεν μπορεί να τον στηρίξει στα ανοιχτά μέτωπα που έχει. Στην παρούσα φάση, αυτό που είναι ξεκάθαρο στη διεθνή Οικονομία και στις Αγορές είναι πως το εμπόριο της Ρωσίας περνά μέσα από την Τουρκία. Ο Ερντογάν στηρίζει τη Μόσχα, καθώς μέσω της Τουρκίας ο Πούτιν πουλά πετρέλαιο σε Δυτικές χώρες και «ξεπλένει» τα ρωσικά κεφάλαια στις μεγάλες επενδύσεις. Γι’ αυτό, άλλωστε, και οι Αμερικανοί δεν θέλουν να τον εγκαταλείψουν στο έλεος των Ρώσων και των Κινέζων.

Δείτε επίσης