Απόψεις

Φοροεπιδρομή ή φορολογική δικαιοσύνη;

Υπάρχει και ένας μικρός αριθμός ελευθέρων επαγγελματιών που τα βγάζει δύσκολα πέρα στην καθημερινότητά του, αλλά αυτοί δεν είναι ο κανόνας

υπουργειο εθνικησ οικονομιασ και οικονομικων, νομοσχεδιο, φοροδιαφυγη, νομοσχεδιο φοροδιαφυγη, φοροδιαφυγη ελευθεροι επαγγελματιεσ, εφορία, υπουργειο οικονομικων, ααδε, αποκρυψη εισοδηματων, Φοροδιαφυγή, Απόκρυψη εισοδημάτων, Ελεύθεροι επαγγελματίες, Τεκμ
Αρθρογράφος: Ιορδάνης Χασαπόπουλος
Από Ιορδάνης Χασαπόπουλος

Μεγάλη συζήτηση άνοιξαν τα μέτρα του υπουργείου Οικονομικών για τη φορολόγηση των ελεύθερων επαγγελματιών, οι οποίοι κάθε χρόνο αποδεικνύεται ότι δηλώνουν όλο και λιγότερα εισοδήματα και πληρώνουν λιγότερους φόρους.

Δεν είναι σημερινό φαινόμενο η φοροδιαφυγή μίας μεγάλης μερίδας ελεύθερων επαγγελματιών, αν και η κοινή γνώμη αλλά και η αγορά πιστεύουν πως η συντριπτική πλειονότητα κρύβει μεγάλο μέρος των εισοδημάτων τους. Όλα τα στοιχεία από την στατιστική υπηρεσία αλλά και την ΑΑΔΕ δείχνουν πως 8 στους 10 ελεύθερους επαγγελματίες δηλώνουν πολύ χαμηλά εισοδήματα, τα οποία υπολείπονται κατά πολύ του βασικού μισθού ενός υπάλληλου που οι ίδιοι απασχολούν στις επιχειρήσεις τους.

Σε απλά ελληνικά, ο υπάλληλος ενός καταστήματος παίρνει 1.000 ευρώ το μήνα, δηλαδή 12.000 έως 14.000 ευρώ το χρόνο, και το αφεντικό του δηλώνει ότι βγάζει μηνιαίως 400-500 ευρώ ή 4.000 μέχρι 6.000 ευρώ το χρόνο. Και αυτό το κάνουν οι οκτώ στους δέκα... Ένας πολύ μικρός αριθμός από αυτή την κατηγορία πληρώνει περίπου το 40% έως 60% του συνολικού φόρου που αναλογεί στο συγκεκριμένο κλάδο.

Όσες προσπάθειες και αν έγιναν στο παρελθόν, το χάσμα της φοροδιαφυγής αντί να μειώνεται, μεγαλώνει. Όλες οι κυβερνήσεις υπολογίζοντας το πολιτικό κόστος, ακόμη και την περίοδο των Μνημονίων δεν ήθελαν να τα βάλουν με τους ελεύθερους επαγγελματίες, τους οποίους χαρακτηρίζουν ως τη ραχοκοκαλιά της ελληνικής Οικονομίας. Η Τρόικα ήρθε και έφυγε, οι μνημονιακοί νόμοι παρέμειναν, και φτάσαμε εν έτει 2023 να μην υπάρχει κανένα φορολογητέο πλαφόν στα εισοδήματα των ελεύθερων επαγγελματιών.

Η κυβέρνηση προσπαθώντας να κερδίσει κάποιους πόντους στη μάχη για τη μείωση της φοροδιαφυγής επιλέγει το μέτρο του τεκμαρτού εισοδήματος των 10.920 ευρώ, κάτω από το οποίο δεν μπορεί να πέσει ένας φορολογούμενος αυτής της κατηγορίας. Θα μπορούσε, βέβαια, να προχωρήσει σε πιο δραστικά μέτρα, για να κλείσει εντελώς την ψαλίδα και το περιθώριο φοροδιαφυγής. Ένα από αυτά θα ήταν η καθιέρωση της πληρωμής μόνο με πιστωτική κάρτα, ώστε να καταργηθούν οι συναλλαγές με μετρητά για συγκεκριμένους κλάδους ελεύθερων επιχειρηματιών.

Για παράδειγμα, οι υδραυλικοί, οι γιατροί και ορισμένοι άλλοι κλάδοι θα ήταν υποχρεωμένοι να πληρώνονται στις συναλλαγές τους, μόνο με κάρτα και POS. Σε πολλές χώρες στο εξωτερικό η κατάργηση των μετρητών έχει προχωρήσει ακόμη και στα περίπτερα. Είναι χαρακτηριστικό το παράδειγμα των συναλλαγών στις Ηνωμένες Πολιτείες, όπου αν κάποιος εμφανιστεί να κάνει αγορές προϊόντων ή υπηρεσιών με μετρητά, μπαίνει στο στόχαστρο ως ύποπτος για παράνομο εμπόριο και «ξέπλυμα μαύρου χρήματος». Ακόμη και ο ντελιβεράς της γειτονίας σε κοιτά ύποπτα αν βγάλεις να τον πληρώσεις με 100δόλαρο.

Βέβαια, οι πληρωμές με πιστωτική ή χρεωστική κάρτα και ο περιορισμός των μετρητών θα δημιουργήσουν προβλήματα στις συναλλαγές των ηλικιωμένων που δεν είναι εξοικειωμένοι με το ηλεκτρονικό εμπόριο. Σε κάθε περίπτωση πάντως, με το πλαφόν των 10.920 ευρώ που έβαλε το ΥΠ.ΟΙΚ. ως βασικό εισόδημα των ελεύθερων επαγγελματιών έγινε ένα πρώτο βήμα για να κλείσει η ψαλίδα της φοροδιαφυγής και να έρθουν πιο κοντά οι φόροι που πληρώνουν οι ελεύθεροι επαγγελματίες σε σχέση με τους μισθωτούς.

Η ελληνική Οικονομία αλλάζει και συνεχώς μεγαλώνει. Έτσι όπως εξελίσσονται τα πράγματα, με τη συνεχή αύξηση του τζίρου στην αγορά τα επόμενα χρόνια, ακόμη και τα 11.000 ευρώ τεκμαρτό εισόδημα θα είναι μικρό μπροστά στα υπερκέρδη που βγάζουν μεγάλες κατηγορίες ελεύθερων επαγγελματιών.

Θα πει κάποιος, μα δεν υπάρχουν συνεπείς φορολογούμενοι σε αυτούς τους κλάδους; Όλοι οι ελεύθεροι επαγγελματίες φοροδιαφεύγουν; Η απάντηση είναι «όχι». Υπάρχουν συνεπείς φορολογούμενοι, αλλά είναι οι λιγότεροι από κάθε άλλη κατηγορία. Υπάρχει και ένας μικρός αριθμός επαγγελματιών που τα βγάζει δύσκολα πέρα στην καθημερινότητά του, αλλά αυτοί δεν είναι ο κανόνας. Όταν 8 στους 10 δηλώνουν ότι βγάζουν το μήνα τους με ποσά που κυμαίνονται από 300 έως 800 ευρώ, και την ίδια ώρα οι δαπάνες τους ξεπερνούν τις τέσσερις και πέντε χιλιάδες ευρώ μηνιαίως, καταλαβαίνει κανείς το μεγάλο πρόβλημα της φοροδιαφυγής. Και το χειρότερο είναι πως αυτές οι κατηγορίες που δεν πληρώνουν φόρους, εισπράττουν, λόγω εισοδηματικών κριτηρίων, και τα περισσότερα επιδόματα που δίνει η Πολιτεία για να στηριχθούν οι ευάλωτες κοινωνικές ομάδες.

Οι πρώτοι που δικαιούνται, λόγω χαμηλού εισοδήματος, όλα τα κοινωνικά επιδόματα και τα market - fuel pass είναι οι ελεύθεροι επαγγελματίες που δηλώνουν μηδενικά εισοδήματα. Αν αναλογισθεί κανείς πως τα εισοδηματικά κριτήρια για τα επιδόματα που δίδονται ξεκινούν από τις 12.000 και φτάνουν μέχρι τις 20.000 ευρώ εισόδημα το χρόνο, καταλαβαίνει αμέσως, πως μία μεγάλη κατηγορία οικονομικών βοηθημάτων εισπράττονται κάθε χρόνο από όλους αυτούς που δηλώνουν ότι διαβιούν με 5.000 έως 10.000 ευρώ. Είτε είναι γιατροί στο Κολωνάκι είτε είναι υδραυλικοί στην Εκάλη και το Περιστέρι.

Αυτή η κίνηση ερμηνεύτηκε από ορισμένους, και κυρίως από την αντιπολίτευση, ως μία νέα φοροεπιδρομή προς μία μεγάλη κατηγορία επαγγελματιών. Είναι όμως επιβολή νέων φορών ή γίνεται προσπάθεια να εξισορροπήσει ένα σύστημα ανεξέλεγκτο;

Χρειάζεται να αποκατασταθεί αυτή η αδικία που όλοι παραδέχονται πως υπάρχει στην αγορά, και να υπάρξει φορολογική δικαιοσύνη. Δεν γίνεται ένας μισθωτός να φορολογείται με 30% και 40% του εισοδήματός του και ο ελεύθερος επαγγελματίας να φαίνεται ότι είναι άπορος ή να φορολογείται με 20% και 24% των δηλωθέντων εισοδημάτων του.

Δείτε επίσης