Διεθνή

Ποιο είναι το μέλλον της εργασίας στη μετα-κορωνοϊό εποχή;

Τι λένε οι εργαζόμενοι για την τηλεργασία - «3-2-2» ή «4ήμερη» εργασία τα μοντέλα που εξετάζουν οι ειδικοί και βολιδοσκοπούν οι εταιρίες

work_environment

Η εργασία όπως την ξέραμε μέχρι χθες, έχει τελειώσει. Ποια είναι, όμως, τα εναλλακτικά σενάρια για το μέλλον, και είναι άραγε έτοιμοι οι εργοδότες και οι εργαζόμενοι να ανταποκριθούν στις νέες προκλήσεις;

Ένα χρόνο μετά την έλευση του κορωνοϊού στην καθημερινότητά μας, που κράτησε τους περισσότερους εκτός γραφείου, κάποιοι αδημονούν για να επιστρέψουν στο χώρο της εργασίας τους και άλλοι εύχονται να παραταθεί η τηλεργασία. Άσχετα με το στρατόπεδο στο οποίο εντάσσεται ο καθένας από εμάς, μία είναι η ερώτηση που απασχολεί άπαντες: ποια θα είναι η μορφή του εργασιακού τοπίου στη μετα-Covid εποχή;

Ωράριο 9-5 πέντε ημέρες την εβδομάδα


Η αλήθεια είναι ότι αρκετές εταιρίες επιθυμούν να γυρίσουν στο πρότερο καθεστώς, δηλαδή την πενθήμερη εργασία με ωράριο 9-5. Ωστόσο, υπάρχουν και οι εργοδότες που προσανατολίζονται προς ένα υβριδικό εργασιακό μέλλον, δηλαδή ένα μείγμα από παρουσία εργαζομένων στο γραφείο και τηλεργασίας. Και ενώ οι περισσότερες σχετικές προτάσεις, όπως το πρόσφατο σχέδιο της ελληνικής κυβέρνησης για τηλεργασία στο Δημόσιο, αποσκοπούν στην παροχή ευελιξίας στους εργοδότες και τους εργαζόμενους, πολλοί ειδικοί στον τομέα της παραγωγικότητας ισχυρίζονται ότι με αφορμή τον κορωνοϊό ήρθε η ώρα να έρθουν τα πάνω-κάτω στο παγκόσμιο εργασιακό τοπίο.

«Εργασία 3-2-2»


Τρεις ημέρες στο γραφείο, δύο ημέρες εργασία από απόσταση και δύο ημέρες ρεπό. Αυτό είναι το μοντέλο εργασίας «3-2-2» που προτείνουν οι ακαδημαϊκοί Λόρεν Σ. Χάουι, Άσλεϊ Γουίλιαμς και Γιόχαν Ι. Μένζις. Όπως εξηγούν, το βασικό χαρακτηριστικό του είναι η ευελιξία που προσφέρει στους εργαζόμενους, οι οποίοι μπορούν να δομήσουν την εργασία ανάλογα με το προσωπικό τους πρόγραμμα.


Πρόκειται για ένα μοντέλο εργασίας που έρχεται σε πλήρη αντίθεση με αυτό που ισχύει στην Κίνα, το «9-9-6», που μεταφράζεται σε εργασιακό ωράριο 9-9, έξι ημέρες την εβδομάδα και ένα ρεπό.

«Το μοντέλο «3-2-2» λαμβάνει υπόψη του κινδύνους όπως ο κορωνοϊός, τις επιθυμίες των εργαζομένων, ενώ διατηρεί τη συνεργασία και την παραγωγικότητα σε υψηλά επίπεδα», εξηγεί στο BBC η Άσλεϊ Γουίλιαμς, η βοηθός καθηγήτρια στην Επιχειρηματική Σχολή του Χάρβαρντ.

Εργασία 4 ημέρες την εβδομάδα


Η ιδέα της εργασίας 4 ημέρες την εβδομάδα, δεν είναι καινούργια. Ως πρόταση υπάρχει από τη δεκαετία του 1970 και έχει δοκιμαστεί σε διάφορες εταιρίες ανά τον κόσμο, με ανάμεικτα αποτελέσματα. Σήμερα, λόγω του κορωνοϊού, επανέρχεται στο προσκήνιο, καθώς πολλοί εργαζόμενοι (το 51% των ερωτηθέντων σχετικής αμερικανικής έρευνας του Flex Jobs) διατείνονται ότι η εργασία από απόσταση έχει αυξήσει την παραγωγικότητά τους.

Ένας από τους λόγους φέρεται να είναι ότι στο σπίτι δεν υπάρχει η απόσπαση της προσοχής από τους συναδέλφους, ενώ επίσης ένας εργαζόμενος δεν σπαταλά χρόνο για να τσεκάρει τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης τις ώρες που εργάζεται στο σπίτι.


Σύμφωνα, άλλωστε, με το βιβλίο «Bullshit Jobs» του καθηγητή Ανθρωπολογίας Ντέιβιντ Γκρέμπερ, από το London School of Economics, που κυκλοφόρησε το 2018, το να παραμένουμε στο χώρο εργασίας περισσότερες ώρες από αυτές που χρειαζόμαστε για την ολοκλήρωσή της μειώνει την παραγωγικότητα και έχει συνέπειες στην ψυχική υγεία μας.

Η εταιρεία Unilever στη Νέα Ζηλανδία, που εφάρμοσε το σύστημα αυτό τον περασμένο χρόνο, δημοσιοποίησε τον Δεκέμβριο, ότι «οι εργαζόμενοι δούλεψαν το 80% του κανονικού χρόνου εργασίας τους, λαμβάνοντας το 100% του μισθού τους και αποδίδοντας στο 100% των δυνατοτήτων τους». Αν σε όλα αυτά προστεθεί το αποτέλεσμα παγκόσμιας έρευνας της Kaspersky για τις «ένοχες απολαύσεις» που επιτρέπει η τηλεργασία, όπως το να δουλεύουν οι εργαζόμενοι γυμνοί (11%), να απολαμβάνουν έναν σύντομο ύπνο (36%), να κάνουν διάλειμμα για να δουν σειρές στο Netflix (23%) και να εργάζονται στον κήπο ή στο μπαλκόνι (27%), γίνεται κατανοητό γιατί το παραπάνω μοντέλο κερδίζει στα σημεία.

Προς μία νέα εργασιακή πραγματικότητα;


Τα μοντέλα εργασίας που αναφέρθηκαν παραπάνω, αντιπροσωπεύουν δύο εντελώς διαφορετικά σκεπτικά. Η εργασία «3-2-2», δηλαδή 3 ημέρες γραφείο, δύο σπίτι, δύο ρεπό, δίνει έμφαση στην ευελιξία σε μία εργασιακή εβδομάδα και πάλι 40 ωρών, όπως είναι το μοντέλο που ίσχυε πριν από τον κορωνοϊό και αφορούσε το γνωστό πενθήμερο 8ωρης καθημερινής εργασίας.

Η τετραήμερη εργασία, που θα καθορίζεται ανάμεσα στον εργοδότη και τον εργαζόμενο, προτείνει τη συμπίεση της δουλειάς σε τέσσερις ημέρες και τρεις ημέρες ρεπό. Όσον αφορά το ερώτημα ποιο είναι περισσότερο πιθανό να επικρατήσει στο μέλλον, οι απόψεις διίστανται.

Και αυτό, γιατί ο κορωνοϊός και παρόμοιες απειλές καθιστούν το μοντέλο «3-2-2» πιο ευέλικτο για προσαρμογές απέναντί τους, όμως, όπως επιχειρηματολογούν οι πολέμιοί του, που θεωρούν ότι μακροπρόθεσμα θα οδηγήσει σε απομάκρυνση των εργαζομένων από τη δουλειά τους με ζημία για τους εργοδότες, δεν έχει δοκιμαστεί μέχρι στιγμής ευρέως στην πράξη.

Το μοντέλο της 4ήμερης εργασίας που έχει δοκιμαστεί μερικώς, προκαλεί τις αντιδράσεις σημαντικής μερίδας των εργοδοτών, όπως ο Μαρκ Εφρόν, πρόεδρος της εταιρίας Πληροφορικής The Talent Strategy Group, ο οποίος δηλώνει ότι «είναι σαν να επιβραβεύουμε τους εργαζόμενους επειδή μέχρι σήμερα υπήρξαν αναποτελεσματικοί.

Είναι σαν να τους λέμε, αφού σπαταλούσες το χρόνο σου μέχρι σήμερα, αν δουλεύεις χωρίς να χαζεύεις, θα σου επιτρέψω να εργάζεσαι μόνο 4 ημέρες την εβδομάδα!».

Από την έντυπη έκδοση της «Βραδυνής της Κυριακής»

Δείτε επίσης