Το Brexit έφερε ακριβώς τα αντίθετα αποτελέσματα

Στην ερώτηση αν το Brexit υπήρξε επιτυχημένο την απάντηση δίνει η αλλαγή πέντε πρωθυπουργών τα δέκα χρόνια που μεσολάβησαν και η δυσκολία του σημερινού έκτου, του Κιρ Στάρμερ, να κρατηθεί στην εξουσία με φόντο έναν λαό στα πρόθυρα νευρικής κρίσης.

Απόδειξη της δυσαρέσκειας που προκάλεσε το Brexit είναι το αποτέλεσμα νέας δημοσκόπησης, που δείχνει ότι σήμερα περισσότεροι από τους μισούς Βρετανούς θα ψήφιζαν υπέρ της παραμονής της χώρας τους στην Ε.Ε., ενώ στην ηλικιακή ομάδα 16-24 ετών άνω του 80% επιθυμεί την επανένωση του μεγαλύτερου νησιού της Ευρώπης με το ευρωπαϊκό κέντρο των Βρυξελλών. Η επιλογή του Brexit τότε, βασίστηκε στο δημοφιλές σύνθημα να πάρουν τον έλεγχο της χώρας πίσω οι Βρετανοί. Σήμερα, είναι προφανές ότι η ψήφος τους δεν απέδωσε τους αναμενόμενους καρπούς, αφού η Οικονομία βρίσκεται σε ακόμη χειρότερη κατάσταση, η μετανάστευση έχει αυξηθεί, τα δημόσια οικονομικά είναι σε δεινή θέση και πολλές δημόσιες υπηρεσίες μοιάζει αδύνατο να αποκατασταθούν. Επιπλέον, η πλειοψηφία των εμπορικών συμφωνιών που υπογράφηκαν έκτοτε με άλλες χώρες δεν ήταν παρά αντιγραφές των ήδη υπαρχουσών συμφωνιών της Ε.Ε., ενώ οι πραγματικά νέες συμφωνίες είναι σχετικά λίγες στο αριθμό και σε κάθε περίπτωση δεν μπορούν να αντισταθμίσουν την απώλεια του απρόσκοπτου εμπορίου που απολάμβανε η Βρετανία με την Ευρώπη, γράφει η «Telegraph». Το δε περιβόητο ψηφιακό σύνορο που διαφήμιζαν οι υποστηρικτές του ηχηρού διαζυγίου ξεχάστηκε γοργά, αφού πρώτα, όμως, δαπανήθηκαν περισσότερα από 110 εκατ. λίρες σε συμβούλους και αναθέσεις έργων.

Όσον αφορά συγκεκριμένα το οικονομικό κόστος του Brexit, οι εκτιμήσεις διαφέρουν. Το Γραφείο Δημοσιονομικής Ευθύνης του Ηνωμένου Βασιλείου υπολογίζει τη ζημιά στο 4% του ΑΕΠ, ενώ μια πιο πρόσφατη μελέτη, υπό την αιγίδα του Εθνικού Γραφείου Οικονομικών Ερευνών των ΗΠΑ (NBER), τοποθετεί το κόστος μεταξύ 6% και 8%. Με δεδομένο ότι η βρετανική Οικονομία αναπτύχθηκε περίπου με τον ίδιο ρυθμό με τη Γαλλία και περισσότερο από τη Γερμανία μετά την έξοδο από την ενιαία αγορά στα τέλη του 2020, η δεύτερη εκτίμηση μάλλον φαίνεται υπερβολική. Εξάλλου, η σημερινή υποτονική ανάπτυξη του ΑΕΠ και της παραγωγικότητας προηγείται χρονικά του Brexit, καθώς η μεγάλη επιβράδυνση ξεκίνησε με τη χρηματοπιστωτική κρίση του 2008-2009 και συνεχίζεται μέχρι σήμερα, ενώ την όλη εικόνα περιπλέκουν οι συνέπειες της πανδημίας και της ενεργειακής κρίσης που ακολούθησε. Αυτό, ωστόσο, δεν σημαίνει ότι το Brexit ήταν ένας ασήμαντος παρατηρητής μέσα στη γενικότερη πορεία παρακμής, αφού σε καμιά περίπτωση δεν λειτούργησε ως καταλύτης θετικών αλλαγών όπως υποσχόταν, αλλά, αντίθετα, επέφερε μια γενικότερη αβεβαιότητα, που μετουσιώθηκε σε «μαύρη τρύπα» τόσο για τη σημαίνουσα επιχειρηματική δραστηριότητα όσο και για την ίδια την πολιτική εξουσία.

Οι χρόνιες παθογένειες της χώρας, από την επιδείνωση των δημόσιων οικονομικών, την αυξανόμενη εξάρτηση από κοινωνικά επιδόματα, την ανησυχητικά υψηλή ανεργία των νέων και το απαρχαιωμένο σύστημα υγείας, αφέθηκαν να διογκώνονται χωρίς ουσιαστική αντιμετώπιση, με αποτέλεσμα σήμερα η συζήτηση για το αν η Βρετανία πρέπει να ενταχθεί στην Ε.Ε. ξανά, να έχει ανάψει για τα καλά. Ο Κιρ Στάρμερ, εν μέσω του σκανδάλου Επστάιν που έπληξε το ίδιο το υπουργικό του συμβούλιο, μπορεί να αφήνει περίπου όλα τα ενδεχόμενα ανοιχτά, ωστόσο η αλήθεια είναι ότι η Βρετανία εξακολουθεί να μην έχει καταλήξει στο είδος της σχέσης που θέλει να διατηρεί με την Ε.Ε. Όπως καταλήγει η βρετανική εφημερίδα, «ίσως κάποια μέρα, κάπου στο τέλος του ουράνιου τόξου, να περιμένει ένα δοχείο γεμάτο χρυσάφι για τη Βρετανία του Brexit. Προς το παρόν, όμως, κυριαρχούν οι δυσκολίες και η φυγή, ενώ “στρατοί αδαών συγκρούονται μέσα στη νύχτα”. Η οικονομική σωτηρία φαίνεται τόσο μακρινή όσο ποτέ»…

Αναδημοσίευση από τη Βραδυνή της Κυριακής