Το νέο έτος που ξεκινά σε λίγες μόνο ώρες, επιφυλάσσει ραγδαίες εξελίξεις στα ελληνοτουρκικά οι οποίες θα καθορίσουν το μέλλον και την σταθερότητα στην περιοχή.

Του Ειδικού Συνεργάτη

Με πρώτη και κύρια, την έναρξη των διερευνητικών συνομιλιών μεταξύ Αθήνας και Άγκυρας, που θα αποτελέσει τη λυδία λίθο για τη συνέχεια. Συνομιλίες που θα γίνουν υπό το άγρυπνο βλέμμα της Γερμανίας και την -εκ του μακρόθεν για την ώρα- εποπτεία της Ουάσιγκτον.

Ήδη η Τουρκία ανεβάζει τον βαθμό της έντασης με εμπρηστικές και προκλητικές δηλώσεις προκειμένου στη συνέχεια να τις αναιρέσει στην πράξη, και να φανεί διαλλακτική, σε σχέση με την Ελλάδα που έχει δηλώσει ότι δεν συζητά τίποτε άλλο πέρα από την υφαλοκρηπίδα και τις οικονομικές ζώνες.

Να σημειωθεί ότι πολύ πρόσφατα ο στενός συνεργάτης του Ταγίπ Ερντογάν, Ιμπραήμ Καλίν, ενημέρωσε τους πρέσβεις των χωρών της ΕΕ στην Άγκυρα, για τις θέσεις της χώρας του, και αναφέρθηκε εκτενώς στα ελληνοτουρκικά.

Μεταξύ αυτών που μίλησαν ήταν και ο Έλληνας πρεσβευτής στην Άγκυρα Μιχάλης Διάμεσης, ο οποίος είπε ότι οι διερευνητικές δεν είχαν σταματήσει με ευθύνη της ελληνικής πλευράς και επανέλαβε ότι η Αθήνα θέλει την έναρξη «ειλικρινούς διαλόγου» δίχως προκλήσεις. 

Στη συνέχεια συμφώνησε ότι οι διερευνητικές συνομιλίες πρέπει να αρχίσουν από εκεί που είχαν σταματήσει, προσθέτοντας ότι η Ελλάδα περιμένει ημερομηνία, αφού η Τουρκία είναι αυτή που προσκαλεί.

Ο Ιμπραήμ Καλίν φέρεται να απάντησε πως θα τηλεφωνήσει στη διπλωματική σύμβουλο του πρωθυπουργού πρέσβη Ελένη Σουρανή στις αρχές του νέου έτους για να δρομολογηθεί η επανέναρξη των διερευνητικών. Αναφερόμενος, μάλιστα, στην ένταση που υπάρχει στις ελληνοτουρκικές σχέσεις είπε πως ό,τι έγινε έγινε και πως πρέπει να σταματήσει η επίρριψη ευθυνών 

Μετά τον Έλληνα πρέσβη, τον λόγο πήρε ο Ολλανδός, ο οποίος έθεσε θέμα για την ελευθερία της έκφρασης στην Τουρκία. Η απάντηση του Τούρκου αξιωματούχου ήταν ότι το δικαίωμα αυτό στην Τουρκία το έχουν όλοι όσοι δεν απειλούν την εθνική ασφάλεια και πάντως όχι οι τρομοκράτες, όπως το PKK, ο ISIS και οι γκιουλενιστές.

Ο Γάλλος πρέσβης από την πλευρά του ζήτησε να αλλάξει το ύφος της Τουρκίας και ζήτησε περίοδο ηρεμίας στην Ανατολική Μεσόγειο, έτσι ώστε να καταστεί δυνατή η “θετική ατζέντα” της ΕΕ κάτι με το οποίο ο Καλίν συμφώνησε, περιοριζόμενος στην απάντηση ότι και οι δύο πλευρές ξεπέρασαν κάποιες φορές τα όρια.

Ο Γερμανός πρέσβης είπε,  ότι χρειάζεται αποκλιμάκωση, επειδή είναι κοινό συμφέρον η “θετική ατζέντα” και τέλος ο Ιταλός πρέσβης είπε ότι αυτά που ενώνουν την ΕΕ και την Τουρκία είναι περισσότερα από όσα τις χωρίζουν, καταλήγοντας  ότι δημοσίως πρέπει να λέγονται τα θετικά κι όχι αρνητικά σχόλια για εσωτερική κατανάλωση. Ο εν λόγω πρέσβης θεωρείται φιλότουρκος από τους συναδέλφους του στην Άγκυρα και δεν εξεπλάγη ο Έλληνας πρέσβης Μιχάλης Διάμεσης από αυτή την εξέλιξη, ούτε από τις αιχμές του κατά της Ελλάδος και της Γαλλίας περί “εσωτερικής κατανάλωσης”

Παρτίδα σκάκι που “μυρίζει” κινδύνους

Παράλληλα όμως η Τουρκία παίζει μια δύσκολη παρτίδα σκάκι σε γεωπολιτικό επίπεδο, η πορεία της οποίας μπορεί να φέρει σε δύσκολη θέση την Αθήνα. Η οποία πρέπει να προσέξει πολύ, και όπως λένε έμπειροι διπλωμάτες, το Υπ.Εξ πρέπει να σταματήσει να διοχετεύει “πληροφορίες”” και “εκτιμήσεις” περί απομόνωσης του Ερντογάν και να δει την πραγματικότητα ως έχει.

Μετά τις αμερικανικές εκλογές και την ήττα του Τράμπ, ο Ταγίπ Ερντογάν αποφάσισε ότι πρέπει να κλείσει μέτωπα εάν θέλει να συνεχίσει να διαδραματίζει σημαίνοντα ρόλο στην περιοχή.

Προς τούτο ο τούρκος Υπ.Εξ Τσαβούσογλου δήλωσε ότι η χώρα του δεν μπορεί να παραμείνει σιωπηλή σε δηλώσεις και πράξεις της Γαλλίας εναντίον της, όμως πρόσθεσε πως πρεσβευτές των δύο χωρών εργάζονται για να εξομαλύνουν τις σχέσεις.

Παράλληλα δήλωσε ότι η Τουρκία είναι έτοιμη να κάνει βήματα για να βελτιώσει τις σχέσεις της με τις Ηνωμένες Πολιτείες και ελπίζει πως η κυβέρνηση Μπάιντεν θα πράξει το ίδιο και αποκάλυψε ότι η Άγκυρα και η Ουάσινγκτον έχουν αρχίσει συνομιλίες για να σχηματίσουν μια κοινή ομάδα εργασίας σχετικά με την αγορά εκ μέρους της Τουρκίας ρωσικών αμυντικών πυραυλικών συστημάτων S-400 και με τις αμερικανικές κυρώσεις που επιβλήθηκαν εξαιτίας της αγοράς αυτής.

Αυτή η ομάδα εργασίας -σύμφωνα με πολύ καλά πληροφορημένες πηγές- δεν έχει ακόμη σχηματισθεί, όμως οι συνομιλίες μεταξύ των εμπειρογνωμόνων έχουν αρχίσει. Τέλος η Τουρκία επιχειρεί να “τα βρεί” με τον σύριο ηγέτη Άσαντ, αλλά και τον…Χαφτάρ, καθώς και με τον Αιγύπτιο πρόεδρο Σίσι. Και σε όλους έχει να δώσει κάτι…

Αυτό που προβληματίζει ιδιαίτερα την Αθήνα, είναι αφενός η απροθυμία της Ευρωπαϊκής Ένωσης να κινηθεί αποφασιστικά κατά της Τουρκίας, αλλά και η απροθυμία του μεγαλύτερου μέρους της διεθνούς κοινότητας να στραφεί κατά του Ερντογάν. Η πρόσφατη συμφωνία που υπογράφτηκε μεταξύ Αγγλίας και Τουρκίας δείχνει ότι ο Ερντογάν έχει ισχυρά χαρτιά τα οποία ρίχνει στο τραπέζι με μεγάλη προσοχή. Στόχος του δεν είναι μόνο η υφαρπαγή ενός μεγάλου μέρους του υποθαλάσσιου πλούτου του Αιγαίου, αλλά συνολικά η μετατροπή της χώρας του σε περιφερειακό διαιτητή και αυτό θα επιτευχθεί μόνο με αλλαγές στο συνοριακό καθεστώς. Ήτοι με αλλαγή της συνθήκης της Λωζάνης, Κάτι το οποίο ουδείς εχέφρων συζητά, αλλά ήδη η συνθήκη έχει καταπατηθεί στην πράξη, αφού η Τουρκία έχει εισβάλλει στη Συρία, και κατέχει παράνομα τη μισή Κύπρο. Ο ρόλος που θέλει να παίξει ο Ερντογάν είναι πολύ μεγαλύτερος από αυτόν του “τροχονόμου του Αιγαίου” όπως ίσως αφελώς να πιστεύουν κάποιοι. Σύμφωνα με έμπειρους διπλωμάτες ο τούρκος πρόεδρος θέλει να κάνει τη χώρα του ισχυρό παράγοντα στην περιοχή, τόσο προς βορράν στον Καύκασο, προσέχοντας μην ερεθίσει τη Μόσχα, όσο και προς ανατολάς και προς νότο. 

Το ΝΑΤΟ ανησυχεί αλλά…

Επίσης η θέση της Τουρκίας στο ΝΑΤΟ είναι αναβαθμισμένη παρά τα όσα λέγονται περί του αντιθέτου, αφού η Συμμαχία δεν επιθυμεί να χάσει μια αγορά όπως η γειτονική χώρα.  

Πρόσφατα σύμφωνα με πληροφορίες του vradini.gr στις Βρυξέλλες στο ΝΑΤΟ, πραγματοποιήθηκε μυστική σύσκεψη με κωδικό έκτακτης ανάγκης, κατά την οποία εξετάστηκε ένα μείζον ζήτημα.

Η βοήθεια που πρόσφεραν τα τουρκικά επιθετικά μη επανδρωμένα αεροσκάφη στην επίτευξη μεγάλης επιτυχίας στη Συρία, τη Λιβύη και στο Ναγκόρνο Καραμπάχ. 

Σύμφωνα με τις πληροφορίες τέθηκε υπο συζήτηση η στρατηγική του εξοπλισμού του ΝΑΤΟ, ενώ προγραμματίστηκαν μια σειρά συναντήσεων για την εκτίμηση των νέων δεδομένων σε πόλεμο εξαιτίας των τουρκικών UAV και μία από αυτές πραγματοποιήθηκε στο Βερολίνο. Μάλιστα, στη συνάντηση αυτή παραβρέθηκε «διαδικτυακά» και αμερικανική αντιπροσωπεία υψηλού επιπέδου ασφάλειας. Κατά τη συνάντηση προβλήθηκαν εικόνες από τα τουρκικά UAV κατά τις επιχειρήσεις στο Αζερμπαϊτζάν έναντι της Αρμενίας, όπου οι τούρκοι επιρκάτησαν κατά κράτος. Οι ίδιες πηγές αναφέρουν ότι προβλήθηκαν βίντεο σχετικά με την καταστροφή των αρμάτων μάχης και σταθερών στόχων όπως αποθήκες και καταφύγια.

Αναφέρεται επίσης πως ένας εμπειρογνώμονας από το γερμανικό Υπουργείο Άμυνας, ο οποίος παρακολούθησε την τελευταία συνάντηση στο Βερολίνο, έκανε εμπιστευτικά τις ακόλουθες δηλώσεις: «Εάν συνεχίσουμε όπως έχουμε κάνει μέχρι τώρα, έχουμε χάσει».