ΑΑΔΕ: Ψηφιακό «μάτι» στα κρυπτονομίσματα για χτύπημα της φοροδιαφυγής
Σύστημα αυτόματης ανταλλαγής πληροφοριών με άλλες χώρες του ΟΟΣΑ
Τη δυνατότητα να παρακολουθεί τις συναλλαγές με κρυπτονομίσματα που πραγματοποιούν στο εξωτερικό φορολογούμενοι με ελληνικό ΑΦΜ και να εντοπίζει περιπτώσεις απόκρυψης εισοδημάτων και περιουσιακών στοιχείων αποκτά η ΑΑΔΕ μετά τη συμμετοχή της χώρας μας στο διεθνές σύστημα αυτόματης ανταλλαγής πληροφοριών του ΟΟΣΑ για τα ψηφιακά περιουσιακά στοιχεία.
Με την κύρωση της πολυμερούς συμφωνίας για το Crypto-Asset Reporting Framework (CARF) κάθε χώρα που συμμετέχει στη συμφωνία του ΟΟΣΑ θα ενημερώνει τις υπόλοιπες για τις κινήσεις crypto των φορολογουμένων της, δημιουργώντας έτσι ένα ευρωπαϊκό δίκτυο πλήρους διαφάνειας. Η ΑΑΔΕ από την 1η Ιανουαρίου 2026 αναλαμβάνει τον ρόλο της αρμόδιας αρχής για τη συλλογή και την αυτόματη διαβίβαση πληροφοριών σε άλλες δικαιοδοσίες που συμμετέχουν στη συμφωνία. Τα στοιχεία θα αφορούν φυσικά και νομικά πρόσωπα με φορολογική κατοικία στην Ελλάδα ή σε συνεργαζόμενα κράτη και θα καλύπτουν ένα ευρύ φάσμα συναλλαγών σε κρυπτοστοιχεία. Η συμφωνία εντάσσει τα crypto στη λογική που έχει ήδη εφαρμοστεί για τραπεζικούς λογαριασμούς και επενδυτικά προϊόντα μέσω του Κοινού Προτύπου Αναφοράς με στόχο να περιοριστεί η δυνατότητα απόκτησης “μαύρων” εισοδημάτων και περιουσιακών στοιχείων μέσω ψηφιακών μέσων, ιδίως σε διασυνοριακό επίπεδο.
Με το νέο πλαίσιο οι «Δηλούντες Πάροχοι Υπηρεσιών Κρυπτοστοιχείων», δηλαδή πλατφόρμες ανταλλαγής, μεσάζοντες και λοιποί πάροχοι που διενεργούν συναλλαγές για λογαριασμό πελατών υποχρεούνται να εφαρμόζουν εκτεταμένες διαδικασίες δέουσας επιμέλειας, να ταυτοποιούν τη φορολογική κατοικία των χρηστών και να υποβάλλουν αναλυτικά στοιχεία για κάθε κατηγορία συναλλαγής. Οι πληροφορίες που θα διαβιβάζονται περιλαμβάνουν μεταξύ άλλων στοιχεία ταυτότητας και ΑΦΜ των χρηστών, είδος κρυπτοστοιχείων, συνολικά ποσά αγορών και πωλήσεων έναντι παραστατικού νομίσματος, ανταλλαγές μεταξύ διαφορετικών crypto και μεταβιβάσεις προς ή από ψηφιακά πορτοφόλια που δεν συνδέονται με αναγνωρισμένους παρόχους.
Με τον τρόπο αυτό οι φορολογικές αρχές θα έχουν μια συνολική εικόνα της επενδυτικής δραστηριότητας κάθε χρήστη, διευκολύνοντας τους ελέγχους και τις διασταυρώσεις με τις φορολογικές δηλώσεις. Για τους ιδιώτες επενδυτές, η αλλαγή σημαίνει ότι η δραστηριότητα στα οργανωμένα ανταλλακτήρια δεν θα είναι πλέον «αόρατη». Ένας φορολογικός κάτοικος Ελλάδας που συναλλάσσεται σε πλατφόρμα του εξωτερικού θα δηλώνεται αυτόματα στην ΑΑΔΕ, χωρίς να απαιτείται κάποιο επιπλέον αίτημα ή έρευνα. Αντίστοιχα, αλλοδαποί χρήστες ελληνικών παρόχων θα αναφέρονται στις χώρες τους. Στόχος των αρχών είναι ο περιορισμός της φοροδιαφυγής και η εξίσωση της φορολογικής μεταχείρισης των crypto με τα παραδοσιακά επενδυτικά προϊόντα.
Παράλληλα προβλέπεται ότι η επεξεργασία και ανταλλαγή πληροφοριών υπάγεται στον Γενικό Κανονισμό Προστασίας Δεδομένων με δυνατότητα περιορισμού ορισμένων δικαιωμάτων ενημέρωσης και πρόσβασης μόνο στον βαθμό που αυτό κρίνεται αναγκαίο για σημαντικούς φορολογικούς και δημοσιονομικούς σκοπούς.