Έρχονται νέες αυξήσεις στους μισθούς με τις συλλογικές συμβάσεις εργασίας
Υπογράφηκε Κοινωνική Συμφωνία κυβέρνησης - κοινωνικών εταίρων
Ανοίγει ο δρόμος για αυξήσεις μισθών στον ιδιωτικό τομέα το 2026, μέσω της ενίσχυσης των συλλογικών συμβάσεων εργασίας. Συγκεκριμένα, για πρώτη φορά υπεγράφη Κοινωνική Συμφωνία κυβέρνησης και εθνικών κοινωνικών εταίρων, δημιουργώντας τις προϋποθέσεις μίας νέας εποχής για τις συλλογικές συμβάσεις στην Ελλάδα.
Με την υπογραφή της Κοινωνικής Συμφωνίας τίθεται οριστικό τέλος σε μία σειρά από μνημονιακούς περιορισμούς. Η έκδοση του σχεδίου δράσης για την ενίσχυση των συλλογικών συμβάσεων εργασίας θα πραγματοποιηθεί εντός του Δεκεμβρίου, ενώ η Κοινωνική Συμφωνία θα νομοθετηθεί στις αρχές του 2026. Την «Κοινωνική Συμφωνία για την Ενίσχυση των Συλλογικών Συμβάσεων Εργασίας» παρουσίασαν σε συνέντευξη Τύπου η υπουργός Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης Νίκη Κεραμέως και οι εκπρόσωποι των εθνικών κοινωνικών εταίρων Γιάννης Παναγόπουλος (ΓΣΕΕ), Σπύρος Θεοδωρόπουλος (ΣΕΒ), Γιώργος Καββαθάς (ΓΣΕΒΕΕ), Σταύρος Καφούνης (ΕΣΕΕ), Γιάννης Παράσχης (ΣΕΤΕ) και Λουκία Σαράντη (ΣΒΕ).
«Είναι μία ιστορική συμφωνία. Όχι μόνο γιατί κάτι ανάλογο δεν έχει συμβεί ποτέ στο παρελθόν στη χώρα μας –μία συμφωνία κυβέρνησης με όλους τους εθνικούς κοινωνικούς εταίρους τέτοιου εύρους–, αλλά κυρίως γιατί η Κοινωνική Συμφωνία χτίζει ένα πλαίσιο συνεργασίας που δίνει σταθερότητα, ασφάλεια και ξεκάθαρους κανόνες για όλους και σηματοδοτεί την αφετηρία μίας νέας εποχής για τις συλλογικές συμβάσεις εργασίας στην Ελλάδα. Σύντομα, θα καλύπτονται από συλλογικές συμβάσεις πολλοί περισσότεροι εργαζόμενοι, με πολλά και πολύ σημαντικά οφέλη για εκείνους, αλλά και για τις επιχειρήσεις», δήλωσε η κ. Κεραμέως. Προηγήθηκαν επτά μήνες εντατικών διαβουλεύσεων μεταξύ του υπουργείου και των εκπροσώπων των εθνικών κοινωνικών εταίρων, που οδήγησαν σε μία συμφωνία που κινείται σε τρεις βασικούς άξονες:
1) Ο πρώτος άξονας αφορά τη διευκόλυνση που παρέχεται στην επέκταση των συλλογικών συμβάσεων εργασίας, ώστε πολλοί περισσότεροι εργαζόμενοι να προστατεύονται από αυτές. Στην κατεύθυνση αυτή:
- Μειώνεται το απαιτούμενο ποσοστό κάλυψης από 50% σε 40%.
- Δημιουργείται νέα δυνατότητα για την επέκταση συλλογικών συμβάσεων εργασίας, καθώς το ποσοτικό κριτήριο του 40% δεν θα εξετάζεται καθόλου όταν τη συλλογική σύμβαση εργασίας συνυπογράφουν εθνικοί κοινωνικοί εταίροι.
- Δίνεται η δυνατότητα στη ΓΣΕΕ να μπορεί να συνάπτει ή να συνυπογράφει κλαδικές συλλογικές συμβάσεις εργασίας επικουρικά εφόσον προσκληθεί από μέλος της να το κάνει, ώστε να εφαρμόζεται η νέα δυνατότητα της επέκτασης. Επίσης, προβλέπεται απλοποίηση των διαδικασιών για εγγραφή στα μητρώα οργανώσεων (ΓΕΜΗΣΟΕ και ΓΕΜΗΟΕ), ώστε να ενισχυθεί η εγγραφή σε αυτά και κατά συνέπεια η δυνατότητα επέκτασης συλλογικών συμβάσεων εργασίας.
2) Ο δεύτερος άξονας αφορά στην πλήρη προστασία των εργαζομένων μετά τη λήξη των συλλογικών συμβάσεων εργασίας. Στην κατεύθυνση αυτή, όλοι οι όροι μίας συλλογικής σύμβασης εργασίας εξακολουθούν να ισχύουν και μετά τη λήξη της. Αρχικά, δίνεται μία παράταση τριών μηνών στην ισχύ της. Μετά την παρέλευση αυτού του χρόνου εξακολουθούν να ισχύουν όλοι οι όροι της συλλογικής σύμβασης εργασίας, μέχρι τη σύναψη νέας συλλογικής ή ατομικής σύμβασης εργασίας. Καταργείται η μνημονιακή ρύθμιση για τη μερική μετενέργεια που ισχύει από το 2012 και επαναφέρεται το προμνημονιακό καθεστώς της πλήρους μετενέργειας. Επίσης, καλύπτονται από τη συλλογική σύμβαση εργασίας και όσοι εργαζόμενοι προσλαμβάνονται κατά την τρίμηνη παράτασή της.
3) Ο τρίτος άξονας αφορά στην επιτάχυνση των διαδικασιών σε περίπτωση διαφωνίας εργαζομένων και εργοδοτών. Για παράδειγμα, η Κοινωνική Συμφωνία προβλέπει μηχανισμό προελέγχου των προϋποθέσεων για μονομερή προσφυγή στη μεσολάβηση και στη διαιτησία από τριμελή επιτροπή που θα συσταθεί στον ΟΜΕΔ. Επίσης, καταργείται ο δεύτερος βαθμός διαιτησίας του ΟΜΕΔ για τη γρηγορότερη επίλυση διαφορών, ενώ διατηρείται η δυνατότητα δικαστικής προσβολής της διαιτητικής απόφασης.
Η «επέκταση»
«Επέκταση» σημαίνει ότι οι όροι που συμφωνήθηκαν με τη συλλογική σύμβαση εργασίας ισχύουν, πλέον, για όλον τον κλάδο ή το επάγγελμα, ακόμη και για εργαζόμενους και εργοδότες που δεν είναι μέλη των οργανώσεων που την υπέγραψαν, δημιουργώντας ένα ενιαίο πλαίσιο. Όπως επισημαίνεται από το υπουργείο, ως αποτέλεσμα της επέκτασης πολλοί περισσότεροι εργαζόμενοι αποκτούν προστασία, ενώ, παράλληλα, ενισχύεται ο υγιής ανταγωνισμός μεταξύ των επιχειρήσεων και δημιουργούνται προϋποθέσεις για αυξήσεις μισθών και καλύτερες παροχές. Να σημειωθεί πως σύμφωνα με πληροφορίες, στην πρώτη γραμμή για αυξήσεις μισθών τη νέα χρονιά μπαίνουν εργαζόμενοι σε 15 κλάδους της ελληνικής Οικονομίας που έχουν μεν συλλογικές κλαδικές συμβάσεις, οι οποίες όμως δεν έχουν επεκταθεί. Αυτό σημαίνει πως οι όροι των εν λόγω συμβάσεων αυτή τη στιγμή ισχύουν μόνο για τους μισθωτούς των επιχειρήσεων που συμμετέχουν στο οικείο σωματείο και όχι για όλους. Η επέκταση της ισχύος τους από το 2026 θα ανοίξει το δρόμο για την υποχρεωτικότητα των όρων τους για όλους τους μισθωτούς του εκάστοτε κλάδου.
Τέλος, να επισημανθεί πως αλλαγές υπάρχουν και αναφορικά με τα μητρώα συνδικαλιστικών και εργοδοτικών οργανώσεων του υπουργείου Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης. Συγκεκριμένα, τα απαιτούμενα προς υποβολή στα μητρώα στοιχεία προκειμένου να μπορεί να επεκταθεί μία ΣΣΕ και να μπορεί να γίνει προσφυγή στον ΟΜΕΔ, μειώνονται στα απολύτως απαραίτητα. Οι κυρώσεις για τη μη εγγραφή μετριάζονται σημαντικά.
Αναδημοσίευση από τη Βραδυνή της Κυριακής
