Φορολογικό νομοσχέδιο-«σκούπα»
Χαμηλότερα πρόστιμα, νέο πλαίσιο για συναλλαγές με μετρητά και έλεγχοι στα κρυπτονομίσματα
Μείωση των προστίμων για εκπρόθεσμες μηδενικές δηλώσεις ΦΠΑ, εκπτώσεις στα τεκμήρια για πωλητές λαϊκών αγορών, αλλαγές στις πληρωμές με μετρητά, νέα διαδικασία για την απαλλαγή μικρών οικισμών από τον ΕΝΦΙΑ και ελεγκτικό κλοιό στα κρυπτονομίσματα προβλέπει μεταξύ άλλων νομοσχέδιο-«σκούπα» του υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών που τέθηκε σε διαβούλευση.
Αναλυτικότερα οι βασικότερες ρυθμίσεις προβλέπουν τα εξής:
1. Πρόστιμα για δηλώσεις. Το πρόστιμο των 100 ευρώ για εκπρόθεσμη ή μη υποβολή δήλωσης ΦΠΑ ή παρακρατούμενου φόρου επιβάλλεται και σε υπόχρεους τήρησης βιβλίων όταν πρόκειται για μηδενικές ή πιστωτικές δηλώσεις ενώ προβλέπεται αναδρομική ευνοϊκή ρύθμιση (από 19.4.2024), σύμφωνα με την οποία πρόστιμα 250 ή 500 ευρώ που επιβλήθηκαν για τέτοιες δηλώσεις διαγράφονται ή συμψηφίζονται. Παράλληλα δεν επιβάλλονται πρόστιμα για εκπρόθεσμη υποβολή δηλώσεων, ενώ η ρύθμιση καλύπτει και τις δηλώσεις γονέων που περιλαμβάνουν εισοδήματα ανήλικων τέκνων. Η ρύθμιση ισχύει και αναδρομικά για παλαιότερες χρήσεις. Επιπλέον, αν έχει γίνει έναρξη δραστηριότητας ανηλίκου χωρίς πραγματικά έσοδα, δεν επιβάλλεται τέλος επιτηδεύματος. Ειδικά δε για τα έτη 2023 και 2024 προβλέπεται η δυνατότητα εφαρμογής της διάταξης για την αμφισβήτηση του τεκμαρτού εισοδήματος.
2. Τεκμαρτό εισόδημα. Στους πωλητές λαϊκών αγορών δεν εφαρμόζεται σε βάρος τους η προσαύξηση 5% που επιβαρύνει άλλους επαγγελματίες όταν ο τζίρος τους ξεπερνά τον μέσο ετήσιο κύκλο εργασιών του αντίστοιχου ΚΑΔ ενώ το ελάχιστο καθαρό εισόδημα μειώνεται κατά 30%. Επίσης παρέχεται η δυνατότητα αμφισβήτησης τεκμαρτού εισοδήματος για ανηλίκους.
3. Πληρωμές με μετρητά. Για τον υπολογισμό του ορίου των 500 ευρώ λαμβάνεται υπόψη η συνολική αξία της συναλλαγής και όχι τα επιμέρους παραστατικά. Για συναλλαγές από 500 ευρώ και άνω απαιτείται ηλεκτρονική πληρωμή και σε περίπτωση παράβασης επιβάλλεται το πρόστιμο ίσο με το διπλάσιο του ποσού που καταβλήθηκε σε μετρητά.
4. Συναλλαγές με κρυπτονομίσματα. Θεσπίζεται υποχρεωτική αυτόματη ανταλλαγή πληροφοριών από παρόχους υπηρεσιών κρυπτοστοιχείων με στόχο τον περιορισμό απόκρυψης εισοδημάτων. Προβλέπονται πρόστιμα για τους Δηλούντες Παρόχους Υπηρεσιών Κρυπτοστοιχείων :
- 100 ευρώ για εκπρόθεσμη υποβολή πληροφοριών για κάθε Δηλωτέα Συναλλαγή.
- 300 ευρώ για παράλειψη υποβολής ή για υποβολή ελλιπών ή ανακριβών πληροφοριών, ανά Δηλωτέα Συναλλαγή.
- 1.000 ευρώ για μη ανταπόκριση σε αίτημα της Φορολογικής Διοίκησης για παροχή, συμπλήρωση ή διόρθωση πληροφοριών/στοιχείων εντός προθεσμίας, ανά Δηλωτέα Συναλλαγή.
- 2.500 ευρώ για μη συνεργασία κατά τον έλεγχο ή όταν διαπιστώνεται μη συμμόρφωση με τους κανόνες υποβολής στοιχείων και δέουσας επιμέλειας.
- 5.000 ευρώ για μη συμμόρφωση με τις υποχρεώσεις υποβολής πληροφοριών σχετικά με κάθε Δηλωτέα Συναλλαγή, μετά από έλεγχο και εντός της σχετικής προθεσμίας.
Το συνολικό ποσό προστίμων ανά έλεγχο δεν μπορεί να ξεπερνά τις 500.000 ευρώ, ενώ ειδικά για τις παραβάσεις της εκπρόθεσμης υποβολής το ανώτατο όριο είναι 10.000 ευρώ ανά έτος αναφοράς. Σε περίπτωση υποτροπής, τα πρόστιμα επιβάλλονται στο διπλάσιο, και σε νέα υποτροπή στο τετραπλάσιο του αρχικού προστίμου.
5. Απαλλαγή από τον ΕΝΦΙΑ. Το Μητρώο Ιδιοκτησίας και Διαχείρισης Ακινήτων (Μ.Ι.Δ.Α.) θα αποτελεί από το 2027 πηγή πληροφόρησης για την πιστοποίηση της κύριας κατοικίας, ιδίως για ακίνητα σε μικρούς οικισμούς, στο πλαίσιο της απαλλαγής από τον ΕΝΦΙΑ. Μέχρι την παραγωγική λειτουργία του Μ.Ι.Δ.Α., η κύρια κατοικία θα εξακολουθεί να αποδεικνύεται από τη δήλωση φορολογίας εισοδήματος του προηγούμενου φορολογικού έτους.
6. Φορολογικές Δεσμευτικές Απαντήσεις. Επιχειρήσεις και φυσικά πρόσωπα θα μπορούν, κατόπιν αίτησης και παράβολου, να ζητούν εκ των προτέρων δεσμευτική ερμηνεία της φορολογικής νομοθεσίας για μελλοντικές επενδύσεις. Η απάντηση εκδίδεται εντός 150 ημερών και δεσμεύει τη διοίκηση ενώ το παράβολο κυμαίνεται από 15.000 έως 50.000 ευρώ.